فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

لکه یک واحد از ساختار سیمای سرزمین و یا قسمت تقریبا همگنی از سرزمین می باشد که از یک ساختار سلسله مراتبی برخوردار است و به عنوان اکوسیستمی همگن و قابل تشخیص که با محیط اطراف خودش کاملا متمایز است در نظر گرفته می شود. دو پارامتر اندازه و شکل لکه‌های زیستگاهی بر انواع و تعداد جانوران درون آن تاثیر می‌گذارد. این دو پارامتر، از مولفه‌های مهم در طراحی و برنامه‌ریزی مناطق جهت حفاظت از گونه‌ها هستند. به‌همین جهت، این پژوهش به مطالعه رابطه دو پارامتر اندازه و شکل لکه‌های زیستگاهی در حوضه‌آبخیز آدرشک پرداخته است. در طول فصل‌های بهار و تابستان سال 1398 به شناسایی جانوران آدرشک پرداخته شد. در مجموع تعداد 14 گونه پستاندار و 26 گونه پرنده در آدرشک شناسایی شد. بیش‌ترین مقدار غنا، تنوع و یکنواختی گونه‌ای در لکه درختچه و کم‌ترین مقدار در لکه بوته‌زار و علفزار با تراکم بالا مشاهده شد. از نرم‌افزار FRAGSTATS 4,2 برای محاسبه متریک‌های مورد استفاده در پژوهش بهره گرفته شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از همبستگی اسپیرمن و مقادیر تنوع گونه‌ای از شاخص‌های شانون-وینر، سیمپسون، هیل، بریلویین و مک‌آرتور، مقدار غنای گونه‌ای با شاخص‌های غنای مارگالف و من-هینیک محاسبه شد. نتایج نشان داد که بین شاخص تنوع سیمپسون و بریلویین و شاخص‌های غنای مارگالف و من-هینیک با دو سنجه AREA و PARA رابطه معنی‌داری وجود دارد. همچنین، بین شاخص‌های تنوع‌زیستی و پارامترهای فیزیکی لکه‌ها ارتباط معنی‌دار در سطح یک درصد مشاهده شد و در طراحی و مدیریت زیستگاه برای جانوران، لکه‌های کوچک ارجحیت دارند.