فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تغییر در متغیرهای اقلیمی مؤثر بر دسترسی به منابع آب می­تواند نقش کلیدی در توسعه پایدار کشاورزی و محیط­زیست داشته باشد. ET0 پس از بارش مهمترین متغیر اثرگذار بر دسترسی به منابع آب است. بنابراین مطالعه حاضر به بررسی تغییرات زمانی و مکانی ET0، تحلیل روند، تحلیل حساسیت و تحلیل سهم نسبی متغیرهای اقلیمی شامل ساعات آفتابی (SD)، رطوبت نسبی (RH)، سرعت باد (WS)، فشار هوا (P)، دمای حداکثر (Tmax) و حداقل (Tmin) برای یک دوره 30 ساله (2017 - 1988) در 7 ایستگاه سینوپتیک حاشیه جنوبی دریای خزر در مقیاس­های زمانی مختلف می­پردازد. توزیع مکانی ET0 در حوزه دریای خزر نشان داد که ET0 از غرب به شرق افزایش می یابد. روند تغییرات زمانی ET0 نشان داد که در مقیاس زمانی سالانه و ماهانه شامل ماه­های مارس، می، ژوئن، جولای، آگوست و سپتامبر تمام ایستگاه­ها در سطح معنی­داری 5 درصد دارای روند صعودی بودند. در حالیکه نتایج تحلیل حساسیت نشان داد که ET0 بیشترین حساسیت را به متغیرهای RH ، Tmax و WS دارد، اما نتایج تحلیل نرخ سهم نسبی متغیرهای اقلیمی نشان داد که متغیرهای RH، WS و Tmin بترتیب کنشگران اصلی ET0 در کرانه جنوبی دریای خزر در طول 30 سال گذشته هستند.