فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

  به علت خشکسالی‌های اخیر و برداشت­ بیش از اندازه از منابع آب زیرزمینی، سطح ایستابی آبخوان قم دچار افت شدیدی شده است که نتیجه آن پیشروی آب شور به این آبخوان و تشدید پدیده فرونشست بود. به منظور جلوگیری از وقوع این بحران، مدیریت بهره‌برداری از منابع آب باید به عنوان یک اصل در برنامه ریزی‌های کشور مد نظر قرار گیرد. مدل­های شبیه­سازی ابزارهای مناسبی برای مدیریت کمی و کیفی منابع آب زیرزمینی می­باشند. در این تحقیق، کارآیی مدل سه بعدی و تفاضل محدود MODFLOW برای شبیه­سازی سطح ایستابی آبخوان قم با استفاده از داده­های یک دوره دوساله (مهر 1382 تا شهریور 1384) ارزیابی شد. مدل به­ترتیب به پارامترهای آبدهی ویژه، هدایت هیدرولیکی، تغذیه و تخلیه بیشترین حساسیت را نشان داد. ضریب همبستگی و جذر میانگین مربعات خطا در مرحله واسنجی، به ترتیب بین 24/0 تا 99/0 و 01/0 تا 14/0 متر متغیر بود. تغییرات ضریب همبستگی و جذر میانگین مربعات خطا در مرحله صحت­سنجی به ترتیب بین 52/0 تا 97/0 و 002/0 تا 14/1 بود. برای ارزیابی عکس­العمل آبخوان به تنش­های مختلف، شش سناریو مدیریتی (ادامه روند موجود بهره برداری از چاه­ها و تغذیه به منابع آب زیرزمینی،  کاهش 10، 20 و 30 درصدی و کاهش پلکانی از برداشت منابع آب زیرزمینی و ادامه برداشت در شرایط موجود و تغذیه مصنوعی سفره آب زیرزمینی با استفاده از پساب شهری) تا افق 1400 تعریف و بررسی گردید. بر اساس نتایج مدل، بهترین سناریو برای تعادل بخشی و احیاء آب زیرزمینی، تغذیه مصنوعی با استفاده از پساب تا افق 1400 می­باشد.