فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تبخیر به عنوان یکی از اجزای کلیدی چرخه هیدرولوژیک، نقش تعیین‌کننده‌ای در توازن آبی مناطق مختلف ایفا می‌کند. مطالعه تغییرات تبخیر از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است زیرا بر مدیریت منابع آب، کشاورزی و آبیاری تاثیر مستقیم دارد. در این مطالعه به تحلیل روند تغییرات تبخیر از تشت در مقیاس‌های مختلف از حیث تغییرات آماری پرداخته و رفتار این متغیر را در دوره آماری 1402-1371 در ایستگاه خرم آباد بررسی کرده است. نتایج بررسی روند تغییرات زمانی نشان داد که تغییرات مقادیر تبخیر از تشت در اکثر ماه‌ها کاهشی و غیرمعنی‌دار بوده است. اما این تغییرات با توجه به آزمون پتیت دارای زمان تغییر روند معنی‌دار می‌باشد که بین سال‎های 1379 تا 1382 در مقیاس سالانه و ماهانه رخ داده است. شناسایی نقاط شکست در سری‌های زمانی تغییرات تبخیر از تشت، تحولات ساختاری در توزیع این متغیر را آشکار کرد. ایستایی در داده‌های روزانه تبخیر از تشت تایید و در مقیاس ماهانه و سالانه رد شد. نتایج بررسی توزیع‌های منتخب در قبل و بعد از زمان تغییر روند نشان داد که توزیع داده‌ها پس از نقطه شکست به سمت مدل‌های آماری با چولگی مثبت و دنباله سنگین مانند Gpareto تغییر یافت که احتمالاً ناشی از تأثیر تغییرات اقلیمی و افزایش مقادیر حدی تبخیر است. نتایج نشان داد که در تحلیل‌های آینده، توجه همزمان به روندهای خطی، نقاط شکست و تغییرات توزیع‌های آماری ضروری است. چنین تحلیلی می‌تواند به درک بهتر رفتار تبخیر در شرایط تغییر اقلیم و مدیریت بهینه منابع آب کمک کند.