اثر اصلاح کننده های آلی و معدنی بر توزیع شکل های کادمیم در طول زمان انکوباسیون در یک خاک آهکی

نویسندگان

1 گروه علوم خاک دانشکده مهندسی آب و خاک دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 حاصلخیزی و تغذیه

3 استاد علوم خاک گرگان

4 گروه علوم خاک ، دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

doi
چکیده

افزودن عناصر سنگین به خاک، باعث تغییر الگوی اصلی توزیع عناصر سنگین در خاک می­شود و توزیع عناصر سنگین در خاک بستگی به نوع عنصر، سطح کاربرد، زمان افزودن عناصر و ویژگی­های خاک دارد. این تحقیق جهت بررسی اثر اصلاح­کننده­های آلی و معدنی بر توزیع شکل­های کادمیم در طول زمان انکوباسیون در خاک انجام گردید. تیمارها شامل کاربرد سه سطح (0، 1 و 5 درصد وزنی) اصلاح­کننده­های آلی (بیوچار تهیه شده در دمای 640 درجه سلسیوس و بیوچار تهیه شده در دمای 420 درجه سلسیوس)، اصلاح­کننده­های معدنی (زئولیت، بنتونیت، لیکا و پومیس) و دو زمان (90 و 180 روز) به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در سه تکرار بود. در پایان زمان انکوباسیون، توزیع شکل­های کادمیم با روش عصاره­گیری دنباله­ای تسیر تعیین شد. نتایج نشان داد گذشت زمان باعث افزایش کادمیم در بخش­های تبادلی (05/6 درصد)، کربناتی (25/13 درصد) و کاهش کادمیم در بخش­های اکسید آهن و منگنز (41/7 درصد)، آلی (74/10 درصد) و باقیمانده (98/2 درصد) گردید که بیشترین کاهش غلظت کادمیم در بخش تبادلی با گذشت زمان از 90 به 180 روز در سطح 5 درصد بنتونیت مشاهد گردید که این کاهش معادل 89/1 درصد بود. همچنین، افزودن اصلاح­کننده­های آلی (بیوچار 640 و بیوچار 420) و اصلاح­کننده­های معدنی (پومیس، لیکا، زئولیت و سطح 5 درصد بنتونیت) به خاک، موجب کاهش معنی­دار غلظت کادمیوم در بخش تبادلی نسبت به تیمار شاهد گردید که بیشترین کاهش در سطح 5 درصد بیوچار 640 مشاهده گردید که در مقایسه با شاهد، کاهشی معادل 79/41 درصد را نشان داد. اصلاح­کننده­های آلی و معدنی برای تثبیت کادمیم در خاک موثر بودند، اما ظرفیت تثبیت اصلاح­کننده­های آلی (بیوچار 640 و 420) نسبت به اصلاح­کننده­های معدنی (پومیس، لیکا، زئولیت و بنتونیت) بیشتر بود. اصلاح­کننده­های آلی به دلیل ظرفیت تبادل کاتیونی و کربن آلی بالایی که نسبت به اصلاح­کننده­های معدنی دارند، در تثبیت فلزات موثرتر بودند.