بررسی روند تغییرات خشکسالی هواشناسی در استان خراسان جنوبی
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای مهندسی منابع آب، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
2 استادیار گروه علوم ومهندسی آب ، دانشکده کشاورزی ، دانشگاه بیرجند
3 گروه مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند
doi
چکیده
خشکسالی پدیده طبیعی مستمر اقلیمی است که بهطور معمول در تمامی نقاط دنیا رخ میدهد ولی ویژگیها، نوع و شدت آنها از یک منطقه به منطقه دیگر متفاوت است. در این مطالعه با استفاده از کدنویسی در نرمافزار R شدت خشکسالی شش شهرستان خراسان جنوبی در طی دوره آماری۱۹۹۰-۲۰۲۰ با شاخصهای SPI و PNPI محاسبه و تغییرات ناگهانی خشکسالی آنها با استفاده از آزمونهای من-کندال و پتیت بررسی گردید. نتایج شاخص SPI نشان داد طبس بیشترین شدت خشکسالی را در سال ۲۰۰۶ تجربه کرده و نتایج شاخص PNPI نشان داد سال 2001 و 2016 خشکسالی بسیار شدید رخ داده است. نتایج آزمون من-کندال در تحلیل روند بارش سالانه و شاخص PNPI نشان داد روند در پنج شهرستان در دهه 1990 کاهشی بوده و بر روی شاخص SPI نشان داد در دو شهرستان روند بارش افزایشی و در سه شهرستان روند بارش کاهشی بوده است. همچنین نتایج آزمون پتیت در تعیین نقطه تغییر ناگهانی بارش سالانه و شاخص PNPI نشان داد در همه شهرستانها به جز طبس در سطح 5درصد معنادار بوده و بر روی سری زمانی شاخص SPI، همه شهرستان ها به جز قائن دارای تغییر ناگهانی بوده اند که این تغییرات در سال های اول مطالعه رخ داده و در سطح ۵ درصد معنیدار شده است. نتایج آزمونهای ناپارامتری من-کندال و پتیت نشان داد تغییرات اقلیمی در استان خراسان جنوبی اتفاق افتاده است.