فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شته مومی کلم Brevicoryne brassicae از آفات مهم کلزا در جهان می‌‌باشد. در این پژوهش، فراسنجه‌های جدول زندگی و دورة رشد و نمو شته مومی کلم روی ژنوتیپ های مختلف کلزا شامل اکاپی، لیکورد، هایولا 401، هایولا 308 بررسی شد (دمای 1±25 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 5±60 درصد و دوره نوری 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی). داده‌ها بر اساس جدول زندگی دوجنسی و نرم افزار رایانه‌ای TWOSEX-MSChart تهیه وآنالیز شد. نتایج نشان داد ژنوتیپ‌ هایولا 308 و بخصوص زرفام بطور معنی‌دار باعث کاهش فراسنجه‌های rm ، R0 ، GRR، λ در شتة مومی کلم B. brassicaeشدند. میزان rm ، R0 ،GRR ، λ برای شتة مومی کلم روی ژنوتیپ‌ هایولا 308 به ترتیب 01/0±22/0 ماده/ماده/روز، 07/2±56/10 ماده/ماده/نسل، 86/2±24/26 ماده/ماده و 02/0±24/1 روز1- و روی ژنوتیپ‌ زرفام به ترتیب 02/0±17/0 ماده/ماده/روز ، 43/1±51/6‌ ماده/ماده/نسل، 64/1±49/16 ماده/ماده و02/0±19/1 روز1- بدست آمد. نوع ژنوتیپ کلزا بر میانگین مدت زمان یک نسل (T) شتة مومی کلم اثر معنی دار نداشت. کمترین میزان باروری شته بطور‌معنی‌دار روی ژنوتیپ زرفام به میزان 98/0±18/12 ماده محاسبه شد. طول عمر افراد کامل شته روی دو ژنوتیپ اکاپی (87/0±43/14 روز) و لیکورد (86/0±43/14 روز) به‌طور‌ معنی‌دار از دو ژنوتیپ هایولا 308 (70/0±60/10 روز) و زرفام (64/0±71/10 روز) بیشتر بود. در کل، نتایج نشان‌دهندة وجود مقاومت ژنوتیپ هایولا 308 و بخصوص زرفام نسبت به شته B. brassicae بود که این مسأله می‌تواند برنامه‌های مدیریت تلفیقی را برای کنترل شتة مومی کلم ارتقاء بخشد.