بازبرنامه ریزیِ مستقیمِ سلولهای فیبروبلاست موشی به سلولهای شبه پیش ساز قلبی
نویسندگان
1 دپارتمان علوم جانوری و بیوتکنولوژی، دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران ، ایران
2 دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، پژوهشگاه علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی، گروه بیوتکنولوژی، کرمان، ایران
3 دپارتمان علوم جانوری و بیوتکنولوژی، دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران ، ایران
doi
چکیده
بیماریهای قلبی-عروقی شایعترین عامل مرگ و میر در دنیا هستند. سلول درمانی به عنوان یکی از رویکردهای امیدوارکننده برای درمان این بیماریها پیشنهاد شدهاست. تاکنون سلولهای بنیادی مختلفی از قبیل سلولهای بنیادی پرتوان (سلولهای بنیادی جنینی و سلولهای بنیادی پرتوان القائی) و سلولهای بنیادی چندتوان (سلولهای بنیادی مزانشیمی و پروژنیتورهای قلبی) برای تولید سلولهای قلبی (سلولهای پیش ساز و کاردیومایوسیت) استفاده شدهاند. جدیدترین روش برای تولید سلولهای قلبی، بازبرنامه ریزی مستقیمِ سلولهای فیبروبلاست به این سلولها می باشد. این رویکرد، روشی سریع، آسان و مطمئن برای تولید سلولهای قلبی در شرایط آزمایشگاهی و نیز درون موجود زنده است. در این مطالعه، سلولهای فیبروبلاست جنینی موش (MEFs) با استفاده از بازبرنامه ریزی مستقیم، به سلولهای بیان کننده مارکرهای سلولهای پیش ساز قلبی تبدیل شدند. به این منظور دو عامل رونویسی کلیدی Oct4 (فاکتور رونویسی ویژه پرتوانی) و Mef2C (فاکتور رونویسی ویژه قلبی) در سلولهای فیبروبلاست بیان شدند. 3 هفته بعد از کشت این سلولها، ساختارهایی شبیه کلونی های پیش سازهای قلبی ایجاد شد. بررسیهای بیان ژنی و رنگ آمیزی ایمونوفلورسنت برای مارکرهای پرتوانی و دودمان قلبی نشان دادند که کلونیهای شکل گرفته به سلولهای پیش ساز قلبی شباهت دارند. نتایج این مطالعه نشان می دهد باز برنامه ریزی مستقیم میتواند مسیر جدیدی را برای تولید سلولهای قلبی مورد نیاز برای سلولدرمانی قلب باز کند.