فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف بررسی شاخص‌های مدیریت آب سامانه‌های آبیاری در تولید ذرت علوفه‌ای در مزارع تحت مدیریت کشاورزان در دو استان تهران و البرز اجرا گردید. بر این اساس تعدادی از مزارع ذرت علوفه‌ای در روش‌های مختلف آبیاری (سطحی، بارانی و قطره-ای) در سه شهرستان اسلامشهر، پاکدشت و شهرری (استان تهران) و ساوجبلاغ (استان البرز) در طول فصل رشد پایش شدند. حجم آب آبیاری ذرت علوفه‌ای در مزارع منتخب با اندازه‌گیری مستقیم دبی جریان و با ثبت برنامه آبیاری تعیین گردید. نیاز آبی (تبخیر -تعرق) ذرت علوفه‌ای با روش پنمن مانتیث فائو و با اعمال ضرایب گیاهی در مناطق یاد شده برآورد گردید. در پایان فصل زراعی عملکرد و مقدار بهره‌وری آب به دست آمد. حجم آب آبیاری ذرت علوفه‌ای در طول دوره رشد در مزارع منتخب متفاوت بود. میانگین حجم آب آبیاری در سه روش قطره‌ای، بارانی و سطحی به ترتیب برابر 3799، 6659 و 7240 مترمکعب در هکتار بود. نتایج نشان داد در مزارعی که از روش‌های آبیاری سطحی، بارانی و قطره‌ای استفاده کرده‌بودند، بطور میانگین به‌ترتیب 18، 13 و 32 درصد کمتر از نیاز ناخالص آبیاری گیاه، آب مصرف شد. میانگین حجم آب آبیاری ذرت برای مناطق اسلامشهر، پاکدشت، شهرری و ساوجبلاغ به‌ترتیب 6826، 5923، 6134 و 8126 مترمکعب در هکتار تعیین گردید. میانگین عملکرد در مزارعی که دو روش آبیاری بارانی و سطحی استفاده کرده بودند، در منطقه اسلامشهر به ترتیب برابر 3/51 و 8/52 تن در هکتار و در منطقه پاکدشت به‌ترتیب برابر 49 و 5/55 تن در هکتار بود. بیشترین مقدار بهره‌وری آب ذرت علوفه‌ای در منطقه پاکدشت و با کاربرد آبیاری قطره‌ای 8/20 کیلوگرم بر مترمکعب حاصل گردید.