بررسی تغییرات مکانی خشکسالی با روشهای زمین آماری و شاخص توزیع استاندارد در استان کرمان
نویسندگان
1 گروه منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد سیرجان، سیرجان، ایران
doi
چکیده
خشکسالی یک پدیده آب و هوایی است که احتمال وقوع این پدیده در همه نقاط کره زمین و با هر شرایط اقلیمی وجود دارد. پدیده خشکسالی یکی از مهمترین بلایای طبیعی است که بسیاری از کشورها را تحت تاثیر خود قرار داده و باعث بروز بسیاری مشکلات از جمله اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی شده است. بر این اساس سیستمهای پایش در تدوین طرحهای مقابله با خشکسالی و مدیریت آن از اهمیت زیادی برخوردار است. آگاهی از وضعیت خشکسالی، با پیشبینی و پهنهبندی شدت خشکسالی میتواند خطر زیانهای ناشی از این پدیده را تا حد قابل توجهی کاهش دهد. در این تحقیق استان کرمان بهعنوان منطقه مطالعاتی انتخاب شد. هدف از این پژوهش ارزیابی دقت روشهای کریجینگ، کوکریجینگ و معکوس فاصله در تهیهی نقشههای شدت خشکسالی رخ داده در استان کرمان با استفاده از شاخص توزیع استاندارد میباشد. بدین منظور 44 ایستگاه هواشناسی که دارای آمار بلند مدت و پایه زمانی مشترک بودند، انتخاب گردیدند. سپس شاخصخشکسالی توزیع استاندارد برای دوره آماری محاسبه گردید. نقشههای پهنهبندی خشکسالی برای سالهای 1367، 1372، 1378، 1379، 1381 و 1384 با استفاده از سه روش کریجینگ، کوکریجینگ و عکس فاصله تولید شد. جهت تعیین کارایی هریک از این روشها از RMSE استفاده شد. از بین سه روش پهنهبندی، روش کریجینگ به دلیل داشتن RMSE پایینتر به عنوان مناسبترین روش انتخاب شد. نتایج این پژوهش نشان داد که شدیدترین خشکسالیها در سالهای 1378 و 1379 به وقوع پیوسته است