نظام مسائل مدیریت کتابخانه‌های عمومی ایران

نویسندگان

1 استادیارگروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
10.22054/spsa.2026.91799.1136
چکیده

چکیدهمدیریت کتابخانه‌های عمومی ایران در سطح ملی با مسائل متعددی مواجه است. هدف این پژوهش شناسایی نظام مسائل مدیریت کتابخانه‌های عمومی ایران است. در این پژوهش با رویکرد کیفی و استفاده از روش فراترکیب و الگوی هفت مرحله‌ای سندلوسکی و باروسو از 64 مقاله در موضوع پژوهش که با رویکرد ملی در ایران انجام شده و در بازه زمانی 1390تا ۱۴۰4 منتشر شده بود، پس از چند مرحله غربالگری ۱۳ مقاله براساس شاخص‌های جامعه پژوهش، ارتباط، اعتبار و روزآمدی انتخاب و تحلیل شد. با ترکیب یافته‌ها و نتایج کیفی پژوهش های منتخب، مضامین و مفاهیم بدست آمده در قالب 61 کد و 14 مفهوم مستخرج از آنها در 4 مقوله سیاست‌گذاری، برنامه ریزی، اجرا و ارزیابی دسته‌بندی شدند. مطابق یافته‌ها اهم مسائل چهار مقوله شامل: مسائل سیاست گذاری: ابهام در نقش‌ها و ترتیبات نهادی؛ مسائل برنامه‌ریزی: شکاف راهبردی میان وضع موجود و مطلوب؛ مسائل اجرا: چالش‌ نیروی انسانی، رشد فرهنگ سازمانی؛ مسائل ارزیابی: ناکارآمدی نظام‌های کنترل راهبردی. دریک نتیجه گیری، مدیریت کتابخانه‌های عمومی ایران در سطح ملی با شبکه‌ای از مسائل به‌هم‌پیوسته در سیاست گذاری، برنامه‌ریزی، اجرا و ارزیابی مواجه‌ است. حل مسائل مدیریت کتابخانه‌های عمومی ایران، نیازمند یک سازوکار و رویکرد نظام‌مند و کل نگر است که به پیوستگی مسائل و تأثیرات متقابل آنها بر یکدیگر توجه کند. در این رویکرد به جای پرداختن به هر یک از مسائل مدیریت به صورت مستقل مجموعه این مسائل در مقوله‌های سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی، اجرا و ارزیابی به عنوان یک چرخۀ و فرآیند تکرار شونده و پیوسته مورد توجه قرار می گیرد.

کلیدواژه‌ها