تجربیات ساخت مدل آزمایشگاهی تداخل آب شور و شیرین در آبخوانهای ساحلی
نویسندگان
1 گروه مهندسی آب، دانشگاه ارومیه
2 استاد گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
3 گروه آب دانشگاه ارومیه
doi
چکیده
آبخوانها بهعنوان مهمترین منبع آب شیرین در نواحی ساحلی، همواره در معرض هجوم آب شور هستند، لذا ارزیابی رفتار آب زیرزمینی در ارتباط با آب شور دریا همیشه مورد توجه محققان بوده است. استفاده از مدلهای فیزیکی-آزمایشگاهی از روشهای مرسوم در مطالعهی دینامیک آبهای زیرزمینی است. در این مقاله تجربیات حاصل از ساخت یک مدل آزمایشگاهی تداخل آب شور و شیرین به صورت تفصیلی ارائه شده است. مدل ساخته شده دارای طول، عرض و ارتفاع به ترتیب 118، 12 و 60 سانتیمتر بوده و به منظور ایجاد محیط متخلخل از ذرات استاندارد گلس بید در دو دانهبندی متفاوت استفاده شده است. چالشهای مراحل ساخت مدل، نحوه ایجاد مخازن جانبی در تماس با محیط متخلخل و کنترل تراز در این مخازن، اندازهگیری دبی در سیستم، کنترل غلظت آب شور، ردیابی گـُوهی آب شور و روش ثبت دادهها مورد بررسی قرارگرفته است. نتایج تحقیق نشان داد که میزان جذب رنگهای ردیاب مستقل از اندازه ذرات شیشهای است ولی انجام آزمایشهای تداخل آب شور و شیرین در محیطهای درشت دانه در مدت کمتر و با دقت بالاتری انجام شده و تغییرات شوری کمتری در طول آزمایش رخ میدهد. از بین رنگهای شیمیایی و غذایی مرسوم، رنگ سانستیلو هماهنگی بسیار خوبی با آب شور از خود نشان داد. نتایج این تحقیق میتواند در طراحی و ساخت مدلهای آزمایشگاهی و همچنین در انجام آزمایشهای تداخل آب شور و شیرین بسیار موثر باشد.