کاربرد تکنیکهای فیلتر و نسبت‌گیری طیفی در شناسایی و تفکیک تپه‌های ماسه‌ای قدیمی (غیر فعال) و جدید (فعال) در منطقه طبس

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد عمران، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

2 عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس.

3 استادیار، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

doi
چکیده

تپه­های ماسه­ای فعال و متحرک به ویژه بارخانها از جمله تهدیدات جدی اجتماعات انسانی، مزارع کشاورزی و مراکز اقتصادی مجاور هستند. تعیین چگونگی گسترش و محور اصلی جابجایی این تپه­ها از مهم­ترین اهداف مطالعات فرســایش بادی در مناطق انباشت می­باشد. این مهم مستلزم شناسایی و تفکیک تپه­های ماسه­ای فعال و تثبیت یافته است. از جمله ویژگیهای بارز نهشته­های بادی لبه­ها، خط­الرأس و حواشی آنها می­باشد. همچنین تپه­های قدیمی­تر (غیر فعال)، حجیم‌تر، یکنواخت­تر و دارای خطوط کمتر در سطح خود بوده و نیز تپه­های فعال دارای شکل و وضعیت هندسی شناخته شده­ای می­باشند. از سوی دیگر تغییرات ایجاد شده در سطح تپه­های تثبیت­یافته که ناشی از تغییر وضعیت رطوبتی، حرارتی و پوشش گیاهی است اغلب در تک­باندها به تصویر کشیده نمی­شوند. از آنجا که برخی از انواع فیلتر به ویژه فیلتر آشکارساز غیرخطی لبه­ها کارآیی مطلوبی در شناسایی پدیده­های خطی دارند و نیز نسبت­گیری طیفی پدیده­هایی که در حالت تک­باندی قابل تفکیک نیستند را متمایز می­سازد، بنابراین تکنیکهای یاد شده از توانایی بالقوه زیادی در ارتباط با شناخت شکل ظاهری و فعالیت نهشته­های بادی برخوردارند. در تحقیق حاضر، ضمن استفاده از تکنیکهای فیلتر و نسبت­گیری طیفی، باند سوم روش گمانه­زنی و تحلیل طیفی (در این مورد مطالعاتی باند b5 سنجنده ETM+ ماهواره لندست) جهت کاربرد فیلتر آشکارساز غیرخطی لبه­ها و نسبت طیفی باندهای اول و دوم روش گمانه­زنی و تحلیل طیفی (در این مورد مطالعاتی b62/b4) به ترتیب به عنوان مناسب­تربن باند و نسبت طیفی به منظور شناسایی و تفکیک تپه­های ماسه­ای فعال و غیر فعال معرفی می­گردند.