مجموع دمای مورد نیاز مراحل فنولوژیکی تعدادی از گونههای مهم مرتعی در ایستگاه تحقیقات مراتع همند آبسرد
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مرتعداری، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور
2 عضو هیات علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور
doi
چکیده
فنولوژی پنج گونه مرتعی Festuca ovina, Koeleria macrantha, Koeleria phleoides, Melica cupani, Melica jacquemontii در ایستگاه تحقیقات مراتع همند آبسرد در 70 کیلومتری شرق تهران در سالهای 82 تا 84 مورد مطالعه قرار گرفت. در این مطالعه از هر گونه تعداد20 پایه انتخاب و در فصل رویش هر هفته یکبار و در فصل غیر فعال هر 15 روز یکبار، از مراحل شروع رویش و رشد رویشی، ظهور ساقه گلدار، ظهور خوشه یا سنبله، شیری شدن و بلوغ بذر، ظهور پژمردگی و خواب موقت، رشد مجدد پاییزه و خواب زمستانه یادداشت برداری انجام گرفت. دادههای مربوط به فنولوژی در سه سال جمع آوری و با استفاده از آمار اقلیمی(دما و بارندگی) تفسیر و برای هر مرحله، حرارت تجمعی لازم یا مجموع درجه روزهای رشد(Growth Degree Days) محاسبه شد. هدف از بررسی، شناخت و معرفی پدیدههای مهم فنولوژیکی حهت استفاده در مدیریت چرای دام بر اساس تاریخ وقوع و مجموع درجه حرارت روزهای رشد بود. نتایج نشان داد که زمان شروع و خاتمه رویش در سالهای مختلف متفاوت بوده و این تغییرات تابع شرایط اقلیمی بهویژه درجه حرارت هوا و رطوبت خاک میباشد. کلیه گونههای مورد مطالعه در سالهای خنک و تر دارای دوره فنولوژیکی طولانیتر از سالهای گرم و خشک بودند. اما حرارتهای تجمعی مورد نیاز کلیه مراحل فنولوژی گونهها در سالهای مختلف تقریباٌ یکسان محاسبه شد. همه گونهها در سالهای بررسی از دهه دوم اسفند شروع به رویش نمودند و رشد فعال آنها تا اوایل مرداد ادامه داشت، از آن پس رشد آنها متوقف شد و در پاییز هماهنگ با وقوع بارندگی، اغلب گونهها رشد مجدد داشتند.