بررسی برخی از نیازهای بوم شناختی Ammodendron persicum
نویسندگان
1 هیئت علمی و کارشناس مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان
2 کارشناس منابع طبیعی بیرجند
3 عضوهیئت علمی موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع
4 عضو هیئت علمی و کارشناس مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان
doi
چکیده
مناطق پوشیده از شنهای روان در سطح وسیعی از کشور ایران ملاحظه میگردد که همواره تهدیدی برای ساکنین این مناطق بشمار میرود. بر روی این ماسه بادیها گیاهانی ملاحظه می گردد که شناخت خصوصیات و ویژگیهای آنها برای تثبیت بیولوژیکی شنهای روان و مدیریت این گونه مناطق دارای اهمیت است. به همین منظور در این مطالعه نیازهای بوم شناختی آمودندرون (Ammodendron persicum) شامل سازگاریهای اقلیمی با بررسی شرایط اقلیمی حاکم بر رویشگاهها، وضعیت خاک با تعیین خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک، فنولوژی با ثبت مراحل نمو گیاه، واکنش به قطع با انجام قطع یکسره و اندازه گیری میزان رشد بعدی، رابطه با گیاهخواران با مشاهده چگونگی چرای مستقیم دام از گیاه در رویشگاه، ثبت نحوه تجدید حیات گیاه از نظر شاخه زاد و دانه زاد بودن مورد مطالعه قرار گرفته است. بر اساس مطالعات انجام شده آمودندرون گونهای درختچه ای، شن دوست و دارای سن بین 10 تا 50 سال می باشد. از نظر فنولوژیکی رشد گیاه در زیرکوه قائن در نیمه دوم اسفند ماه آغاز، در اواسط اردیبهشت وارد مرحله گلدهی شده و تا اواخر خرداد ماه بذر آن میسد. دوام و سرسبزی آن در طول سال بستگی به میزان بارندگی سالیانه بستگی دارد. آمودندرون گونهای مقاوم به خشکی است و در شرایط اقلیمی خشک با متوسط بارندگی سالیانه حدود 150 میلیمتر قادر به رویش است. تجدید حیات آن به دو صورت رویشی و زایشی است و در رویشگاه طبیعی بیشتر به فرم شاخه زاد مشاهده می گردد. دامهای چراکننده به طور معمول از سرشاخههای آن در اواخر پاییز و زمستان تعلیف مینمایند. در مجموع با توجه به ویژگیهای آمودندرون، حفظ آن در مناطق رویشی با اهمیت بوده و امکان بهره گیری از آن در سایر مناطق نیز وجود دارد.