آنالیز و روندیابی پارامترهای کیفیت شیمیایی آب؛ مطالعه موردی رودخانه چمانجیر خرم آباد
نویسندگان
1 استادیار دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین- دانشگاه کاشان- ایران
2 مرتعداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری
3 بیابانزدایی، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان
4 دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین- دانشگاه کاشان- ایران.
doi
چکیده
آبهای سطحی به ویژه رودخانهها از مهمترین منابع تامین آب، جهت مصارف شرب و کشاورزی میباشند. رودخانه چمانجیر از مهمترین منابع آبی استان لرستان به شمار میآید. هدف از این تحقیق، ارزیابی کیفیت آب و روند تغییرات پارامترهای کیفی آب این رودخانه توسط روشهای گرافیکی از قبیل نمودارهای ویلکاکس، شولر و پایپر میباشد. از این نمودارها جهت پایش کیفیت آب و ارزیابی دادههای بدست آمده از سال 1347 تا 1389 ایستگاه چمانجیر استفاده گردید. در این مطالعه نمودار پایپر تیپ کیفی آب را از نوع کلسیم-منیزیمی معرفی نمود. بر اساس دیاگرام شولر تمام نمونههای مربوط به آب رودخانه چمانجیر در دسته خوب و قابل قبول از نظر شرب قرار داشته و مانعی از نظر شرب ندارند. همچنین نمودار ویلکاکس نشان میدهد که اکثر نمونهها در کلاس کمی شور (C2S1) قرارگرفته و برای کشاورزی تقریبا مناسب میباشد. نتایج روندیابی پارامترهای کیفی آب با استفاده از آزمون ناپارامتریک من-کندال نشان داد که علارغم روند نزولی در مقادیر اسیدیته و دبی جریان، که نشان دهنده کاهش اسیدیته آب در مدت مورد مطالعه میباشد، سایر پارامترها از قبیل هدایت الکتریکی، بیکربنات، کلر، کلسیم، منیزیم، باقیمانده املاح، کل کاتیونها، سختی موقت و سختی کل دارای روند صعودی و معنیدار در سطح اطمینان 99 درصد میباشند. روند صعودی تغییرات املاح محلول آب، نشان دهنده کاهش کیفیت آب و افزایش املاح محلول این رودخانه میباشد.