فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر به صورت آزمایش گلدانی به منظور بررسی اثر سطوح متفاوت آبیاری (تأمین 100 و 70 درصد نیاز آبی گیاه) و پیش‌تیمار بذر با محلول اسید سالیسیلیک (صفر، 5/0 و یک میلی‌مولار) بر عملکرد و بهره‌وری آب کاهو فرانسوی در گلخانه مزرعه تحقیقاتی دانشگاه زنجان اجرا شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در 3 تکرار از آذر تا اسفند ماه 1398 انجام گرفت. نیاز آبی تیمار شاهد به روش وزنی تعیین گردید. بر اساس یافته‌های پژوهش، میانگین وزن تر گیاه، میانگین قطر تاج، میانگین قطر طوقه، میانگین محتوی نسبی آب برگ و میانگین بهره‌وری آب در گیاهان آبیاری شده به میزان 70 درصد نیاز آبی نسبت به تیمار شاهد به ترتیب 46، 19، 24، 8 و 35 درصد کاهش معنی‌دار یافت. پیش‌تیمار بذرها با محلول یک و 5/0 میلی‌مولار اسید سالیسیلیک موجب افزایش معنی‌دار میانگین وزن تر گیاه (به ترتیب 115 و 53 درصد)، میانگین قطر تاج (23 و 10 درصد به ترتیب)، میانگین قطر ساقه (10 و 6 درصد به ترتیب)، میانگین شاخص کلروفیل برگ (به ترتیب 60 و 30 درصد)، میانگین محتوی نسبی آب برگ (به ترتیب 59 و 41 درصد) و میانگین بهره‌وری آب (به ترتیب 23 و 11 درصد) نسبت به تیمار شاهد (آب مقطر) شد. بر اساس نتایج برهمکنش متقابل تیمارهای آزمایش، بیش‌ترین و کم‌ترین میانگین بهره‌وری آب در تیمارهای 100 درصد نیاز آبی-پیش‌تیمار یک میلی‌مولار (9/8 کیلوگرم بر مترمکعب) و 70 درصد نیاز آبی- پیش‌تیمار با آب مقطر (3/2 کیلوگرم بر مترمکعب) بود. پیشنهاد می‌شود در مناطقی مانند زنجان که به دلیل محدودیت منابع آب، انجام کم‌آبیاری لازم است، با انجام پیش‌تیمار بذرها، اثرات منفی ناشی از تنش خشکی کاهش یابد.