فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روند رشد شتابان کلانشهرها در جهان، توأم با افزایش جمعیت در این شهرها، مشکلات متعددی را مانند معضل ترافیک و اختلال در سامانه حمل‌ونقل درون‌شهری به وجود آورده است. ازاین‌رو، معضل مذکور از چالش‌های اساسی فراروی برنامه‌ریزی شهری در اواخر قرن بیستم بوده که بر دستیابی به اهداف توسعه پایدار شهری تأثیر منفی گذاشتهاست. افزایش سریع وسایل حمل‌ونقل موتوری به‌ویژه اتومبیل و استفاده زیاد از آن در شهرهای کشور و مشخصاً در کلان‌شهر اهواز همراه با رشد جمعیت، گسترش بی‌رویه آن، مهاجرت­های فزاینده و نیز عدم برنامه‌ریزی‌های علمی و جامع و مشکلات عدیده سیستم حمل‌ونقل عمومی باعث بروز مشکلاتی نظیر آلودگی‌های شدید زیست‌محیطی، تراکم‌های ترافیکی زیاد و خسته‌کننده، اتلاف زیاد وقت شهروندان، مصرف بیش‌ازحد انرژی، ناامنی مسیرها و تصادفات شده و زندگی در این کلان‌شهر را دشوار و ازنظر رفاه و آسایش دچار تنزل کرده است. با عنایت به موارد مطرح‌شده؛ پژوهش حاضر باهدف شناسایی و اولویت‌بندی راهبردهای توسعه اتوبوس‌رانی در کلان‌شهر اهواز تدوین‌شده است. رویکرد حاکم بر این پژوهش، توسعه­ای - کاربردی و روش تحقیق به شیوه توصیفی، تحلیلی و پیمایشی است. بر مبنای مدل بررسی و تجزیه‌وتحلیل موقعیت SWOT (نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهدید)، شناخت و ارزیابی وضع موجود صورت گرفت و پس‌ازآن با توجه به معیارهای شناسایی‌شده، اقدام به تدوین استراتژی­های چهارگانه شد. درنهایت با استفاده از تکنیک تصمیم‌گیری چند معیاره FDEMATEL اقدام به اولویت‌بندی راهبردها شد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که راهبردهای: (1) الزام و تعهد دولت به تأمین اعتبارات موردنیاز در راستای قانون توسعه حمل‌ونقل عمومی و مدیریت مصرف سوخت؛ (2) فراهم نمودن بستر لازم و تسریع در اجرای مدیریت یکپارچه شهری؛ (3) تعریف طرح­های درآمدزا باهدف توانمندسازی افزایش درآمد سازمان و ایجاد منابع درآمدی جایگزین روش‌های متداول موجود در شهرداری به‌جای افزایش و فروش تراکم و … ؛ (4) اعمال مدیریت یکپارچه حمل‌ونقل و ترافیک شهرى(مدیریت بر سفرهای شهری؛ مدیریت بر پارکینگ‌ها؛ مدیریت ناوگانی و شبکه حمل‌ونقل عمومی؛ مدیریت بر فرهنگ‌سازی ترافیک؛ مدیریت بر شهرسازی؛ مدیریت بر اورژانس‌ها؛ مدیریت شبکه ترافیک؛ مدیریت بر استانداردسازی، نصب و نگهداری خدمات ترافیکی؛ مدیریت مکانیزه ترافیک؛ مدیریت بر مهندسی ترافیک؛ مدیریت بر تحقیق و توسعه)؛ (5) شناخت اثرات متقابل حمل‌ونقل با ابعاد مختلف جامعه(اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی) و برقراری تعادل بین این ابعاد در جهت دسترسی به حمل‌ونقل پایدار؛ و (6) توسعه سیستم‌های حمل‌ونقل هوشمند (ITS) به ترتیب جزء اولویت­دارترین راهبردها در برنامه‌ریزی و توسعه اتوبوس‌رانی کلان‌شهر اهواز شناخته‌شده‌اند.