فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از راه­های جلوگیری از اکسیداسیون روغن­ها و چربی­ها افزودن آنتی اکسیدان­ است، اما با توجه به اینکه آنتی اکسیدان­های سنتزی امکان ایجاد اثرات نامطلوبی را در بدن دارند، به تدریج از فهرست آنتی اکسیدان­های مصرفی حذف می­شوند. بنابراین تهیه و تولید انواع طبیعی آن­ها ضروری است. لذا در این پژوهش، هدف بررسی امکان استفاده از عصاره طبیعی استخراج شده از گیاه تاتاری پرگل به منظور جلوگیری از اکسایش روغن سویا و مقایسه آن با اسانس می­باشد. در این پژوهش، فرایند استخراج توسط فناوری اولتراسوند با 3 متغیر و هر کدام در 2 سطح که شامل غلظت (200، 500 و 800 پی. پی. ام.)، زمان (30-10 دقیقه) و دما (35-55 درجه سانتی­گراد) می­باشد و توسط روش سطح پاسخ انجام شد. برای بررسی اثر آنتی­اکسیدانی غلظت­های مختلف عصاره­ بر پایداری اکسایشی روغن سویا، از اندازه گیری عدد پراکسید و شاخص مواد واکنش دهنده با اسید تیوباربیتوریک استفاده گردید. نتایج فرایند بهینه­سازی نشان داد شرایط بهینه شامل: دما 48.323 درجه سانتی­گراد و زمان 29.201 دقیقه و غلظت 594.745 پی. پی. ام. می­باشد. با توجه به نتایج بهینه‌سازی، میزان مهارکنندگی رادیکال آزاد و ترکیبات فولین به ترتیب 32.537 درصد و 40.737 گزارش شد. نتایج حاصل از پایداری اکسایشی روغن نشان داد هر دو نوع تیمار عصاره استخراج شده و اسانس در جلوگیری از اکسایش روغن موثر بودند که در این میان تاثیر عصاره استخراجی، بیشتر از اسانس بود که دلیل این امر را می­توان مرتبط با اثر سینرژیستی عصاره­ها روی یکدیگر و نیز نوع مواد استخراج شده در دو روش مرتبط دانست. با توجه به اینکه عصاره ترکیبی بیشترین اثرات آنتی­اکسیدانی را در روغن داشته است و نسبت به اسانس در روغن موثرتر عمل نموده است، می­تواند جایگزین مناسبی برای آنتی­اکسیدان سنتزی در روغن­های سرخ کردنی باشد.