تحلیل راهبردی بهره‌وری و ارائه راهکارهای مدیریت عرضه و تقاضای آب در شبکه آبیاری با روش ترسیم نقشه راهبردی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قروین، ایران

2 دانشیار، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قروین، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قروین، ایران

doi
چکیده

کمبود آب، یک موضوع مهم جهانی شده است و بر اهمیت راهکارهای مدیریت عرضه و تقاضای آب هر روز افزوده می‌شود. پژوهش حاضر با استفاده از روش تجزیه و تحلیلSWOT به منظور تحلیل راهبردی بهره‌وری و ارائه راهکارهای مدیریت عرضه و تقاضای آب در شبکه آبیاری قزوین انجام شد. داد‌ه‌ها با روش‌های اسنادپژوهی، فراتحلیل و بازدیدهای میدانی جمع‌آوری شدند. جامعه آماری، کارشناسان و خبرگان حوزه آب استان قزوین بود و روش نمونه‌گیری به صورت هدفمند انجام شد. در تحلیل داده‌ها از شاخص‌های میانگین، انحراف معیار و آزمون‌های کولموگروف و اسمیرنف، تی تک نمونه‌ای و نشانه تک نمونه‌ای استفاده شد. 13 نقطه قوت، 21 نقطه ضعف، 17 فرصت و 9 تهدید شناسایی شد. میانگین کلی نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت‌ها و تهدیدها به ترتیب 86/0±44/3، 80/0±80/3، 83/0±00/3 و 86/0±08/4 (از امتیاز کل 5) بود. امکان‌پذیری کلی برای راهبردها از نگاه ابعاد مالی، نهادی و سازمانی، اجتماعی، محیط زیستی و فنی به ترتیب برابر با 29/5، 64/4، 47/5، 77/8 و 60/7 (از امتیاز کل 10) است. بر اساس یافته‌ها گلوگاه بهبود بهره‌وری آب، زمینه‌های مالی و نهادی و اجتماعی است. در این تحقیق 31 راهبرد آغازین، واسطه‌ای و پایانی در قالب نقشه مسیر راهبردی ارتقای بهره‌وری آب شناسایی و ارائه شد.