شبیه سازی فرآیند بارش- رواناب در حوضه آبریز قره سو با استفاده از مدل WMS
نویسندگان
1 آبیاری زهکشی، گروه مهندسی آب، دانشگاه رازی، ،
2 - استادیار گروه مهندسی آب، دانشگاه رازی
3
doi
چکیده
برآورد رواناب حاصل از بارشهای جوی اهمیت خاصی در مطالعات هیدرولوژی، مدیریت حوضههای آبخیز و حفاظت آب و خاک دارد. استفاده از مدلهای شبیهساز بارش- رواناب همانند WMS در سالهای اخیر گسترش فراوانی یافته است. این مدل با تلفیق امکانات GIS و مدلهای هیدرولوژیکی رایج به ابزاری قدرتمند برای شبیهسازی فرآیندهای هیدرولوژیکی حوضههای آبخیز تبدیل شده است. در این مطالعه برای پیش بینی سیلاب حاصل از بارش حوضه آبریز قرهسو در نرم افزار WMS، مدل HEC-HMS انتخاب شد. بدین منظور ابتدا مدل ارتفاعی رقومی در محیط نرم افزار Arc GIS ساخته شده و پس از انجام اصلاحات لازم وارد محیط WMS گردید. سپس با کمک مدل TOPAZ شبکه رودخانهها، مرز حوضه و زیرحوضهها و همچنین خصوصیات فیزیوگرافی زیرحوضهها تعیین گردید. برای کالیبره کردن مدل سه رگبار مشاهدهای در زیرحوضههای مورد مطالعه به همراه سه سیل همزمان در خروجی هر زیرحوضه انتخاب شد. با بهینه سازی پارامترهای شماره منحنی، تلفات اولیه و زمان تأخیر بر اساس دو هیدروگراف مشاهدهای، مدل واسنجی و با استفاده از هیدروگراف مشاهدهای دیگر، مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان از برازش مناسب دبی اوج هیدروگرافهای مشاهدهای و هیدروگرافهای شبیهسازی شده دارد و اختلاف زمانی در رسیدن به اوج نیز مساوی یا کمتر از 90 دقیقه برآورد گردید. نتایج حاصل از آنالیز حساسیت مدل نسبت به تغییرات رطوبت اولیه خاک نیز نشان داد که مقدار دبی اوج حساسیت قابل ملاحظهای نسبت به تغییرات رطوبت اولیه خاک دارد
