تأثیر حذف ماده آلی خاک بر جذب فسفر در برخی از خاک‌های آهکی استان آذربایجان شرقی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

doi
چکیده

این تحقیق به منظور بررسی تاثیر ماده آلی خاک بر جذب فسفر در 12 نمونه خاک آهکی انجام گرفت. ماده آلی خاک­ با محلول هیپوکلریت سدیم (NaOCl) )8(pH= حذف گردید. نمونه­های خاک با غلظت‌های گوناگون فسفر به تعادل رسانده شدند. ارتباط فسفر جذب شده با غلظت تعادلی فسفر به­وسیله همدماهای فروندلیچ، لنگمویر تک و دو مکانی و دابینین راداشکویچ مطالعه شد. بر طبق نتایج، مقدار جذب فسفر بعد از حذف ماده آلی افزایش یافت و معادله لنگمویر تک مکانی قادر به توصیف جذب فسفر نبود ولی معادلات فروندلیچ، لنگمویر دو مکانی و دابینین راداشکویچ از نظر آماری برازش معنی دار (P<0/01) به داده های جذب فسفر نشان دادند. بعد از حذف ماده آلی مقادیر میانگین ضرایب معادله فروندلیچ (KF) و n، به ترتیب 28 و 3 درصد افزایش یافتند. ضریب K1 معادله دو مکانی لنگمویر یعنی انرژی جذب فسفر درمکان­ اول به علت حذف ماده آلی افزایش قابل ملاحظه­ای نشان داد. مقدار میانگین حداکثر جذب فسفر (qm) حاصل از معادله دابینین راداشکوویچ بعد از حذف ماده آلی21 درصد افزایش یافت. میانگین انرژی جذب (E) از معادله دابینین راداشکوویچ 10 کیلوژول بر مول محاسبه شد که نشان دهنده جذب شیمیایی فسفر بود. نیاز استاندارد فسفر (P0.2) محاسبه شده از معادله فروندلیچ در خاک­های تیمار شده با هیپوکلریت سدیم 30 درصد افزایش یافت.

کلیدواژه‌ها