بررسی سامانه نیاز آب در تعیین مقدار واقعی آب آبیاری گیاه بادام زمینی بر اساس حل معکوس تابع تولید عملکرد در شرایط تنش آبی

نویسندگان

1 استادیار، عضو هیئت علمی، بخش تحقیقات آبیاری و فیزیک خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 دانشیار بخش آبیاری و فیزیک خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 بخش تحقیقات آبیاری و فیزیک خاک، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

doi
چکیده

برآورد نیاز آبی و تعیین مقدار واقعی آب، از مهم‌ترین عوامل در مدیریت منابع آب کشاورزی و از الزامات هر طرح آبیاری می-باشد. پژوهش حاضر به منظور بررسی سامانه نیاز آب در تعیین مقدار واقعی آب آبیاری گیاه بادام‌زمینی بر اساس حل معکوس تابع تولید عملکرد در شرایط تنش آبی در دو سال زراعی 1396 و 1397 در استان گیلان انجام شد. طرح آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد شده و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجراء گردید. عامل اصلی مدیریت آبیاری شامل دیم و 40، 60 ، 80، 100 درصد تأمین نیاز آبی و تیمار فرعی شامل دو رقم بادام زمینی گیل و جنوبی بود. نتایج نشان داد که بیشترین تبخیر-تعرق در تأمین 100 درصد نیاز آبی در سال‌های 96 و 97 در رقم جنوبی ترتیب 7/446 و 1/524 میلی‌متر و در رقم گیل به‌ترتیب 5/438 و 9/521 میلی‌متر بود و در مقادیر اندازه‌گیری شده و تخمین زده شده نیاز آبیاری توسط سامانه نیاز آب، مقدار ضریب تبیین در رقم جنوبی و گیل به ترتیب 65/0 و 64/0، ریشه میانگین مربعات خطا برای رقم جنوبی و گیل به ترتیب 60/52 و 24/52 و میانگین انحراف خطا به ترتیب 53/15 و 03/15 بود. شاخص توافق و ضریب کارایی مدل در سال‌های 96 و 97 برای رقم جنوبی به ترتیب 95/0 و 75/0 و برای رقم گیل به ترتیب 95/0 و 76/0 بود. با توجه به نتایج و شاخص‌های آماری موجود، سامانه نیاز آب برآوردی منطقی از مقدار واقعی آب آبیاری در دو رقم بادام‌زمینی ارائه نمود.