فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سدسازی یکی از متداول‌ترین برنامه‌های توسعه بهره‌برداری از منابع آب است که با تغییر در چرخه هیدرولوژی از چالش برانگیزترین مباحث مدیریت منابع آب محسوب می‌شود. در این پژوهش با مدل‌سازی جریان آب زیرزمینی آبخوان نیشابور توسط کد مادفلو در محیط نرم‌افزار GMS، تاثیر بهره‌برداری تلفیقی از منابع آب سطحی و زیرزمینی برای تامین آب شرب شهر نیشابور (آبگیری از سد بار و چاه‌های بهره‌برداری) در بخش‌های مختلف آبخوان ارزیابی شده است. بر پایه بیلان آبی تهیه شده برای چهار دوره آبگیری سد (1393 لغایت 1396) و مدل ریاضی آبخوان، تشدید افت سطح آب‌زیرزمینی حداکثر به میزان 35/1 متر در آبخوان نیشابور به وقوع پیوسته است. همچنین در صورت انتقال آب برای مصرف شرب شهر نیشابور و کاهش بهره‌برداری چاه‌های آب شرب، تخفیف شدت افت به میزان 1/1 و 66/2 متر برای دو سناریوی: انتقال آب آبگیری شده (شرایط واقعی) و انتقال آب برابر با تخصیص مصوب رخ می‌دهد. علاوه بر این تشدید بالا آمدگی سطح آب زیرزمینی در گستره شهری به میزان 25/0 و 93/0 برای دو سناریوی مورد اشاره تحقق می‌یابد. نتایج پژوهش نشان داد، ساخت سد بار تاثیر قابل توجهی در تغییرات سطح آب‌زیرزمینی در بخش‌های مختلف آبخوان دارد و دامنه تاثیر با مدل‌سازی به خوبی قابل ارزیابی و پیش‌بینی است.