شیوع انگل‌های کرمی باکشدار و لوله‌ای دستگاه گوارش، پوست و خون مولدین خاویاری در جنوب شرق دریای خزر

نویسندگان

1 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، دانشکده شیلات و محیط زیست

2 تهران، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زیستی، گروه زیست شناسی

3 اداره کل شیلات یزد

4 موسسه ملی اقیانوس شناسی نوشهر

5 مرکز تکثیر و پرورش ماهیان خاویاری سد وشمگیر گرگان

doi
چکیده

تحقیق حاضر بمنظور بررسی شیوع انگل­های کرمی بادکشدار و لوله­ای دستگاه گوارش، پوست و خون در 36 مولد خاویاری (31 قره برون، 4 شیپ و1 فیل ماهی) صید شده از ناحیه 4 شیلات بخش جنوب شرق دریای خزر در مرکز تکثیر­ و ­پرورش ماهیان خاویاری شهید مرجانی انجام گرفت. در این پژوهش، از گروه انگل­های ترماتود، گونه Skrjabinopsolus semiarmatus و از گروه انگل­های نماتود، گونه Cucullanus sphaerocephalus از مولدین خاویاری جداسازی شد. پس از بررسی و تجزیه و تحلیل آماری بر روی داده­ها مشخص شد که ارتباط بین آلودگی به انگل­های مذکور با جنسیت مولدین خاویاری معنی­دار نبوده (P>0.05) و دو جنس از لحاظ آلودگی به این دو نوع انگل یکسان می­باشند. همچنین مشخص شد، که یک رابطه قابل توجه بین درصد آلودگی به  C.sphaerocephalus و S.semiarmatus و وزن ماهیان با سطح اطمینان 95 درصد وجود داشته در حالی­ که هیچ­گونه تفاوت معنی­داری میان دستجات مختلف طولی در ماهیان مورد مطالعه مشاهده نشد (P>0.05). 11/36 درصد از ماهیان فاقد انگل بوده و 88/88 درصد آن­ها به کمتر از 10 عدد انگل آلوده بودند. در میان نمونه­های مورد مطالعه، انگل C.sphaerocephalus بیشترین درصد شیوع و غالبیت را نشان داد (بترتیب 61 و 72/0). نتایج بررسی100 عدد اسلاید تهیه شده از خون آبشش­ها، قلب و رگ باله دمی و بررسی­های پوستی هیچ گونه انگلی را در این 36 مولد خاویاری نشان نداد. همچنین مشخص گردید که انگل­های کرمی موجود در دستگاه گوارش مولدین در این ناحیه مشابه انگل­های گزارش شده در مولدین سواحل جنوب غربی دریای خزر بوده اما تنوع گونه­ای انگل­ها در منطقه مورد مطالعه کمتر می­باشد.