بررسی بصری تزریق فوم در یک محیط متخلخل شکاف‌دار شفاف

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد مهندسی نفت، گروه مهندسی نفت و گاز، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، ایران، تهران، کد پستی: ۷۷۵-۱۴۵۱۵

2 عضو هیئت علمی، گروه مهندسی نفت و گاز، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

doi
چکیده

مخازن شکاف‌دار طبیعی ۲۰درصد از کل ذخایر نفت جهان را تشکیل می‌دهند. فرایند هدایت در این مخازن عمدتاً در شبکۀ شکاف صورت می‌گیرد، در حالی که بخش عمدۀ نفت در ماتریس است و پس از بازیابی اولیه نفت عمدتاً در مخزن باقی می‌ماند. روش‌های ثانویه یا ثالث از جمله تزریق آب یا گاز در مخازن شکاف‌دار چندان کارآمد نیستند. یکی از روش‌های اصلاح برای کنترل و بهبود کارایی روش حجمی، تزریق فوم است. فوم در محیط متخلخل، یک فاز گازی پراکنده در خلال یک فاز مایع است که عمدتاً از لایه‌های نازکی به‌نام لاملا ساخته شده است. لاملا به‌واسطۀ جذب سطحی در واسط گاز/مایع پایدار می‌شود. در این مقاله، آزمایش‌هایی جهت بررسی مکانیزم جابه‌جایی نفت در حین تزریق گاز و فوم در یک محیط متخلخل شکاف‌دار شفاف انجام شده است. از مواد شفاف مانند شیشه برای ساختن مدل‌های کوچک و بررسی جوانب مختلف جابه‌جایی مایعات در مقیاس حفره استفاده شده است. جابه‌جایی مایعات با استفاده از این مدل‌های کوچک مشاهده شده است و با توجه به خصوصیات هندسی و فیزیکی مایعات، گازها و جامدات ارائه‌شده بررسی می‌شوند. دسته‌بندی فوم‌ها بر اساس اندازۀ حباب و کسر گاز صورت می‌گیرد. استحکام فوم بر اساس میزان افت فشار در محیط شکاف اندازه‌گیری می‌شود. برای پایین‌آوردن فشار به یک فوم بسیار قوی و در نتیجه حباب‌های بسیار کوچک نیاز خواهیم داشت. بهره‌وری پایین تزریق گاز در مخزن شکاف‌دار ما را مجبور به استفاده از فوم به‌جای گاز می‌کند تا مقاومت کانال شکاف در برابر مایع تزریق‌شده افزایش یافته و تحرک گاز تحت کنترل درآید.