بهینهسازی تخصیص آب از سد قشلاق در رویکرد برنامهریزی خطی با قیود احتمالاتی
نویسندگان
1 گروه مهندسی منابع آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 گروه مهندسی منابع آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
3 گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی. دانشگاه رازی، کرمانشاه
4 گروه مهندسی منابع آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
doi
چکیده
بهرهبرداری بهینه از مخزن سدها یکی از مسائل مهم در حوزه مدیریت منابع آب است. این تحقیق باهدف بهرهبرداری بهینه از سد بهمنظور تأمین حداکثری نیازهای پایاب سد، در حالت قطعی و همچنین احتمالاتی موردبررسی قرارگرفته است. با احتمالاتی نمودن جریان ورودی و بررسی اثر تابع توزیع تجمعی جریان احتمالاتی بر تأمین نیازها، شرایط تخصیص بهینه سیستم بررسی گردید. در رویکرد غیرقطعی جریان ورودی به مخزن از روش برنامهریزی خطی با استفاده از قیود احتمالاتی استفادهشده است. منطقه موردمطالعه سد قشلاق واقع بر رودخانه مریم نگار در استان کرمانشاه در نظر گرفتهشده است. بهینهسازی تأمین نیازهای پایاب سد با استفاده از کد نویسی در محیط نرمافزار LINGO در دو حالت مختلف ارائهشده است. نتایج بهینهسازی با رویکرد قطعی نشان داد که تأمین در بخش کشاورزی، شرب و زیستمحیطی به ترتیب 92 ، 95 و 95 درصد میباشد. در رویکرد احتمالاتی با لحاظ نمودن عدم قطعیت در جریان ورودی به مخزن با دو شیوه متفاوت، نتایج نشان داد که نهتنها نیازی به انتخاب بهترین مدل توزیع آماری دبی ورودی به مخزن سد نیست و توزیع تجربی ویبول برای این منظور کفایت میکند، بلکه با توجه به کاهش حجم جریان ورودی به مخزن، حجم بهینه مخزن سد با سطح اطمینان 60 درصد معادل MCM 3/27 برآورد گردید. در این حجم، مخزن سد بهطور کامل قادر به تأمین نیازهای پایاب سد قشلاق است. لذا با توجه به غیرقطعی بودن پدیده بارش و بهتبع آن دبی ورودی به مخزن سد و نتایج بهدستآمده، این رویکرد امری ضروری در طراحی و بهرهبرداری بهینه از مخازن سدها است.
