بازنمایی روابط زن و مرد در شبکه نمایش خانگی (تحلیل موردی سریال" رهایم کن")
نویسندگان
1 دانشگاه ایوانکی
2 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
چکیده
چکیده رسانهها به عنوان ابزاری تأثیرگذار در بازتاب ارزشهای اجتماعی، نقش مهمی در ترویج یا تضعیف هنجارهای اخلاقی ایفا میکنند. این پژوهش با هدف تحلیل بازنمایی روابط زن و مرد در سریال «رهایم کن» و بررسی پیوند آن با گفتمان های قدرت، جنسیت و هنجارهای اخلاقی در جامعه ایران دهه ۵۰ انجام شد. نوع پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل مضمون (تماتیک) است. راهبرد تحقیق، تحلیل محتوای روایی با تمرکز بر تمامی ۱۸ قسمت سریال به صورت تمام شماری است و جامعه آماری شامل تمامی قسمت های سریال است. نمونه گیری به روش هدفمند انجام شد تا مضامین کلیدی به طور جامع استخراج شوند. داده ها از طریق مشاهده ساختاریافته و تحلیل محتوای سریال گردآوری شدند. اعتبار یافته ها با مشورت سه کارشناس رسانه و مطالعات فرهنگی تأیید شد و در نتیجه تحلیل داده ها بر اساس چارچوب شش مرحله ای براون و کلارک شامل کدگذاری اولیه، شناسایی مضامین، بازبینی، تعریف و نامگذاری تم ها صورت گرفت. یافتههای این پژوهش ,سه الگوی روابط زن و مرد در بسترهای خانوادگی, عاطفی و مبتنی بر تنش را مورد بررسی قرار می دهد که هر یک از منظری متفاوت , پیچیدگی های تعاملات زن و مرد را آشکار می سازد. الگوی روابط خانوادگی شامل روابط پدر- دختری, خواهر- برادری و مادر- پسری, به صورتِ خوب نمایی شده است که نتیجه ی آن به حمایت های خانواده و دلبستگی های مجاز ختم خواهد شد. الگوی روابط عاطفی دو طرفه, علیرغم بیان وفاداری و عشق در برابرِ تعهد, با تمرکز بر دو مثلث عشقی با بازنمایی بَد از پیامدهای ویرانگر روابط زن و مرد پیش از ازدواج همراه بود و در نهایت رابطه ی مبتنی بر تنش نیز بطور آشکاری بدنمایی شده است و نشان می دهد که روابطِ فاقدِ پایه های اخلاقی و عاطفیِ متوازن چگونه به چرخه ای از خشونت روانی و انفعال تبدیل می شوند.