فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در طراحی سامانه آبیاری قطره‌ای باید از نحوه توزیع و تغییرات رطوبت خاک اطلاع داشت که تعیین صحرایی آن پرهزینه و زمان‌بر است. هدف پژوهش حاضر برآورد نیاز آبی با مدل ET-HS در کشت خطی گندم تحت آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی در منطقه خشک و نیمه خشک عملکرد مدل HYDRUS-1D در تخمین توزیع رطوبت بود. تیمارهای نصب قطره‌چکان در سه عمق صفر، 15 و 30 سانتی‌متری و اندازه‌گیری رطوبت در شش عمق خاک (10 تا60 سانتی‌متری) با چهار تکرار در دوسال متوالی در منطقه خشک و نیمه خشک اصفهان طراحی شد.. رطوبت خاک به‌صورت روزانه توسط رطوبت سنج مدل (Sentek Pty Ltd) Diviner 2000 اندازه‌گیری گردید. به کمک مدل ET-HS داده‌های تبخیر از خاک بدست آمد و در نرم‌افزار HYDRUS-1D استفاده شد. داده‌های شبیه‌سازی شده و مزرعه‌ای بر اساس شاخص‌های آماری مقایسه شدند. نتایج نشان داد در آبیاری قطره‌ای سطحی به‌جز عمق صفر تا 10 سانتی‌متری که ضریب تبیین ) R2 ( معادل 74/0 داشت، سایر عمق‌ها به نسبت دارای مقدار R2 بالایی بودند و بهترین انطباق داده‌های رطوبت در عمق 10 تا 20 سانتی‌متری خاک بدست آمد (93/0=R2). همچنین مقادیر شاخص ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE) به‌جز در عمق نصب قطره‌چکان صفر (cm3/cm362/0) و 30 سانتی‌متری (44/0) در سایر عمق‌ها پایین بود. بیشترین میزان ضریب مقدار باقی مانده (CRM)، 008/0 و کمترین آن 0046/0- بدست آمد. با توجه به مطلوب بودن نتایج ارزیابی، می‌توان مدل HYDRUS را برای مدیریت بهینه آبیاری در کشت خطی گندم در مناطق خشک و نیمه خشک استفاده کرد.