باروری در ایران و شهر تهران: میزان‌ها، روندها و تفاو‌ت‌ها

نویسندگان

1 دکترای جمعیت‌شناسی، دانشیار گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه نیپیسینگ کانادا.

doi
چکیده

این پژوهش با استفاده از داده‌های پیمایش نیات باروری شهر تهران (1391)، داده‌های پیمایش باروری تهران (1388)، جمعیت و سلامت (1379) و سرشماری 1390، میزان‌ها، روندها و تفاوت‌های باروری در ایران و شهر تهران را بررسی کرده است. میزان باروری کل در کل کشور 6/1 فرزند و برای جمعیت ساکن نقاط شهری و روستایی به‌ترتیب 5/1 و 9/1 تولد محاسبه شد. میزان باروری کل در سال 1390 در شش استان از 31 استان کشور 2/1 تا 4/1 فرزند، در 20 استان 5/1 تا 9/1 فرزند، و در 5 استان1/2 تا 9/2 فرزند برآورد شده است. همچنین، شکاف شهری و روستایی در میزان‌های باروری در بسیاری از استان‌ها غایب و یا بسیار ناچیز است. سایر یافته‌ها نشان می‌دهند که میزان باروری کل برای زنان 35-15 ساله ساکن شهر تهران پس از اندکی افزایش از 2/1 فرزند در 1379 به 4/1 فرزند در سال 1388و 1/1 فرزند در 1391 کاهش یافته است. میزان باروری کل زنان دارای درآمد بالا و ساکن مناطق بالای تهران (7/0 تولد) کمتر از میزان‌های باروری دارندگان درآمد پایین (5/1 فرزند) و ساکن مناطق پایین (3/1 تولد) است. زنان 35 ساله به‌طور متوسط 8/1 تولد زنده داشته‌اند، در حالی‌که این میزان در بین زنان دارای تحصیلات عالی و شاغل (5/1 فرزند) پایین‌تر از همان میزان در بین دارندگان تحصیلات زیر دیپلم (4/2 فرزند) و غیر شاغلین (9/1 فرزند) است. این پژوهش گروه‌های جمعیتی دارای باروری پایین را شناسایی کرد، که سهم به‌سزایی در تداوم سطح پایین باروری در کشور دارند.