مکانیابی بهینه ایستگاههای پایش کیفیت آب سیستم رودخانهای با استفاده از آنتروپی انتقال اطلاعات گسسته
نویسندگان
1 استادیار گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 کارشناسی ارشد آب و سازههای هیدرولیکی، گروه مهندسی عمران، دانشگاه قم، قم، ایران
3 دانشیار گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه قم، قم، ایران
doi
چکیده
در این مطالعه بهینهسازی توزیع مکانی ایستگاههای نمونهبرداری کیفیت آب سیستم رودخانهای با استفاده از تئوری آنتروپی اطلاعات در حوضه آبریز لواسانات و تهران-کرج با 11 ایستگاه نمونهبرداری و برای 12 متغیر کیفی و کمی آب در یک دوره آماری 21 ساله مدنظر بوده است. بدین ترتیب در ابتدا با استفاده از تئوری آنتروپی گسسته انتقال اطلاعات، برای هر متغیر مورد مطالعه، نمودار توزیع فاصله بین ایستگاهها و مقدار انتقال اطلاعات ترسیم شده و سپس با استفاده از روش تصمیمگیری چند معیاره تحلیل سلسلهمراتبی (AHP) و با توجه به مصارف آب برای کشاورزی و شرب، وزن همهی متغیرها با استفاده از نرم افزار Expert Choice تعیین گردید. بدین ترتیب فاصله بهینه بین ایستگاههای پایش به مقدار 1/14 کیلومتر بدست آمد. همچنین مقدار فاصله بهینه از روش AHP فازی نیز محاسبه شد که برابر با 83/13 کیلومتر بود. در ادامه با استفاده از نتایج گام قبلی و نیز استفاده از شاخصهای دیگر همچون آنتروپی شانون و واریانس، سناریوهای مختلف جهت حذف یا افزایش تعداد ایستگاههای نمونهبرداری معرفی و اجرا گردید. نتایج نشاندهنده کارآیی رویکرد پیشنهادی در بهینه -کردن تعداد و پراکندگی ایستگاههای پایش کمی و کیفی آب در سیستمهای رودخانهای میباشد.