فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سرریزهای جانبی از جمله سازه‌های مهم در شبکه‌های آبیاری و زهکشی هستند که به عنوان سازه حفاظتی در بالادست سیفون‌های معکوس و زیرگذر جاده‌ها بکار برده می‌شوند. در این تحقیق با استفاده از داده‌های آزمایشگاهی، برای دو موقعیت قرارگیری سرریز جانبی به صورت مورب و در دیواره تغییر عرض و به صورت مستقیم و در دیواره بدون تغییر عرض، رابطه جدیدی بر اساس عمق بحرانی جریان روی سرریز، برای تعیین دبی تخلیه سرریز های جانبی (QW) در کانال‌های مستطیلی با تنگ‌شوندگی در پایین‌دست سرریز ارائه شده است. نتایج نشان داد که ظرفیت تخلیه سرریز‌های مورب با کاهش عرض در پایین دست بیشتر از سرریزهای نرمال است و همچنین سرریزهای مورب که در دیواره کاهش عرض قرار گرفته‌اند بیشتر از حالتی است که سرریز در دیواره مستقیم و بدون کاهش عرض قرار دارد. و در نهایت با مقایسه روابط بدست امده از انالیز ابعادی در دو نوع سرریز می توان نتیجه گرفت که دبی عبوری سرریزهای جانبی که در دیواره مورب قسمت انتقالی قرار گرفته است حدود 50/7 درصد بیشتر از حالتی است که سرریز در دیواره مستقیم سرریز قرار گرفته که علت آن تداخل کمتر خطوط جریان می‌باشد. همچنین قسمت تنگ‌شده پایین‌دست مانند مانع عمل کرده و باعث افزایش عمق جریان و انحنای کمتر خطوط جریان شده و جریان با افت کمتری از روی این سرریز عبور می کند.