فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از راهکارهای مدیریت تردد خودروهای شخصی، قیمت‌گذاری نواحی پرتردد است که باعث کاهش مطلوبیت استفاده از خودرو شخصی می‌شود. این راهکار زمانی مؤثر است که موجب تغییر رفتار سفر کاربران خودروی شخصی در محدوده مورد نظر شود. بررسی رفتار سفر کاربران بعد از اعمال قیمت‌گذاری (رجحان آشکار شده)، در ارزیابی آثار این سیاست، نتایج معتبرتری را به ارمغان می‌آورد. در تهران از این سیاست برای کاهش تراکم در ناحیه مرکزی شهر استفاده می‌شود. سیاست قیمت‌گذاری محدوده مرکزی تهران (طرح ترافیک) در اردیبهشت ماه سال 1397 تغییر کرده و به صورت دوره مبنا شد. در قیمت‌گذاری به شیوه دوره مبنا اخذ عوارض از کاربران خودرو شخصی بر اساس ساعت ورود و خروج (اوج و غیر اوج) صورت می‌گیرد. در این تحقیق برای اثرسنجی طرح ترافیک تغییر یافته، با استفاده از 422 پرسشنامه گردآوری شده با روش رجحان آشکار شده در آبان 1397، به تحلیل تغییر رفتار سفر کاربران محدوده طرح ترافیک تهران پرداخته می‌شود. بدین منظور، از تحلیل‌های آماری و مدل انتخاب گسسته لوجیت چندگانه استفاده می‌شود. بر اساس نتایج حاصل از تحلیل فراوانی نمونه جمع‌آوری شده، 28/52 درصد از کاربران بعد از تغییر طرح ترافیک، نحوه سفر خود به محدوده را تغییر نداده‌اند. نتایج مدل لوجیت چندگانه نشان می‌دهد که کاربران خودرو شخصی تمایل بیشتری دارند که سفر خود را بدون تغییر انجام دهند. همچنین بر اساس نتایج اثرات حاشیه‌ای، با تغییر محل سکونت افراد از داخل محدوده طرح ترافیک به خارج از محدوده آلودگی هوا، سهم گزینه بدون تغییر انجام دادن سفر، 56/38 درصد افزایش می‌یابد.