بهبود پایداری در تولید سیمان از راه بازیابی حرارت تلف‌شده(مطالعۀ موردی: کارخانۀ سیمان خاش)

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی کردستان

2 دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشگاه علوم پزشکی همدان

4 دانشگاه شیراز

5

doi
10.22034/ijche.2025.500293.1491
چکیده

در این مطالعه، بازیافت حرارت از کورۀ دوار سیمان با ظرفیت ۲۶۰۰ تن در روز کارخانۀ سیمان خاش بررسی‌شد. در ابتدا، موازنۀ جرم و انرژی برروی داده‌های عملیاتی کارخانه انجام‌گرفت؛ نتایج نشان‌داد که تقریباً 40 درصد کل انرژی ورودی از راه سوخت، با اتلاف حرارتی هدر می‌رود. این اتلاف انرژی عبارت‌ از گازهای خروجی از پیش‌گرمکن (28/8 درصد)، هوای داغ خروجی از گریت‌کولر (3/6 درصد) و بدنۀ کوره (5 درصد شامل تشعشع به‌همراه جابه‌جایی) است. دو راه‌کار برای بازیابی اتلاف انرژی در فرایند تولید کلینکر بررسی‌شد: (۱) استفاده از گازهای خروجی پیش‌گرم‌کننده و خنک‌کننده از راه سامانۀ بازیابی حرارت اتلافی ( WHRS ) برای تولید برق، و (۲) بازیابی حرارت از سطح کوره بااستفاده‌از مبدل حرارتی. پیاده‌سازی این راه‌کارها می‌تواند بهره‌وری حرارتی سامانه را از 50/6 درصد به 67/5 درصد افزایش‌دهد که نقش چشم‌گیری در صرفه‌جویی انرژی، کاهش هزینه‌های عملیاتی و پایداری محیط زیستی دارد.