تأثیر سطوح مختلف کود پتاسیم و آب آبیاری بر خصوصیات فیزیولوژیکی و عملکرد گیاه دارویی چای ترش

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، ایران

doi
چکیده

امروزه تغییر الگوی کاشت به‌سمت گیاهان مقاوم به کم‌آبی برای مقابله با خشکی مطرح شده است. یکی از گیاهان مقاوم به خشکی چای ترش می‌باشد. در این تحقیق اثر سطوح مختلف آب آبیاری و کود پتاسیم بر چای ترش مورد بررسی قرار گرفت. تحقیق در قالب طرح کرت‌های یک‌بارخرد شده به صورت بلوک کامل تصادفی در سه تکرار با چهار سطح آب آبیاری (I1 ، I2 ، I3 و I4 به ترتیب معادل 40، 60، 80 و 100 درصد نیاز‌آبی‌گیاه) سه سطح کود پتاسیم (K1، K2 وK3 به‌ترتیب معادل 50، 75 و 100 درصد نیاز‌کودی پتاسیم) به‌عنوان کرت فرعی انجام شد. در پایان آزمایش، پارامترهای عملکرد خشک و بهره‌وری آب آبیاری و پارامترهای کیفی مقدار آنتوسیانین، پرولین، کارتنوئید، کلروفیل a، کلروفیل b و کربوهیدرات اندازه‌گیری شد. نتایج آزمایش نشان داد، اثرات ساده آب آبیاری و کود پتاسیم در سطح احتمال یک و پنج درصد بر تمامی پارامترهای اندازه‌گیری شده معنی‌دار گردید. بیشترین عملکرد از تیمارهای 100 درصد مصرف کود پتاسیم و 80 درصد نیاز آبی به‌دست آمد. بیشترین بهره‌وری آب آبیاری در تیمار 60 درصد نیاز آبی و100 درصد مصرف کود پتاسیم به‌دست آمد اما از این نظر بین تیمارهای 60 و 80 درصد نیاز آبی گیاه تفاوت معنی‌دار حاصل نشد. از نظر کیفی با کاهش عمق آب آبیاری تا 60 درصد نیاز آبی گیاه و کاهش مصرف کود پتاسیم مقدار آنتوسیانین، کربوهیدرات و پرولین افزایش یافت و مقادیر کلروفیل a و b و کارتنوئیدها کاهش یافتند. اما از این نظر بین تیمار 50 و 75 درصد مصرف کود پتاسیم تفاوت معنی‌دار مشاهده نشد. بنابراین با توجه به وضعیت آب منطقه و کاهش منابع آبی به‌کار بردن 80 درصد نیاز آبی باعث صرفه‌جویی در مصرف آب می‌گردد بدون آن‌که تأثیر معنی‌دار در کاهش عملکرد داشته باشد. همچنین با توجه به شرایط آب و هوایی خشک منطقه سیستان استفاده از کود پتاسیم می‌‌تواند باعث تعدیل خسارات ناشی از تنش خشکی در چای ترش شود.