الگوی راهبردی اقتدار اقتصادی جمهوری اسلامی ایران در چارچوب سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی

نویسندگان

1 مدرس دانشگاه و پژوهشگر ارشد حوزه رسانه

2 دانشجوی دوره دکتری امنیت ملی دانشگاه عالی دفاع ملی

3 دانشجوی دوره دکتری امنیت ملی دانشگاه عالی دفاع ملی

4 دانشجوی دوره دکتری امنیت ملی دانشگاه عالی دفاع ملی

doi
چکیده

در عرصه جهانی و روابط بین‌الملل، اقتصاد به‌عنوان مهم‌ترین عرصه رقابت، همکاری و تنازع بین ملت‌ها و دولت‌ها مطرح است. اقتصاد یکی از عواملی است که در سازمان‌دهی امنیت و قدرت ملی دارای جایگاه و نقش تعیین‌کننده است. اگرچه محور اصلی اقتدار جمهوری اسلامی ایران بر اساس مشروعیت نظام الهی ـ مردمی استوار است؛ تحقق این امر در شرایطی حاصل می­شود که به‌موازات مشروعیت از کارآمدی در ابعاد مختلف ازجمله اقتصاد برخوردار باشد. نگاهی به نام‌گذاری سال‌های اخیر نشان‌دهنده حساسیت مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به مسائل اقتصادی کشور است. حساسیتی که رنگ هشدار به خود گرفته است. در این تحقیق این سؤال اصلی مطرح است که الگوی راهبردی اقتدار اقتصادی با تأکید بر اقتصاد مقاومتی چیست؟ هدف این مقاله ارائه الگوی راهبردی اقتدار اقتصادی جمهوری اسلامی ایران در چارچوب سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی است. برای پاسخ به این سؤال و دستیابی به این هدف با استفاده از اسناد بالادستی و منویات مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در حوزه اقتصادی و اقتصاد مقاومتی و بر اساس یک تحقیق میدانی مبتنی بر روش داده بنیاد (نظریه مبنایی)، با شش نفر از خبرگان اقتصادی تا رسیدن به اشباع نظری مصاحبه نیمه‌باز صورت گرفت و بعد از کدگذاری باز، محوری و انتخابی الگوی راهبردی اقتدار اقتصادی در چارچوب سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی تولید گردید. عوامل اقتدار اقتصادی شامل عوامل راهبردی، عامل علی، عوامل زمینه‌ای، عامل واسطه‌ای و عامل پیامدی استخراج گردید. نتیجه این تحقیق این است که می‌بایستی ابتدا در جهت رفع نقاط ضعف اقدام به اصلاح اقتصادی نمود. سپس با محور قرار دادن اقتصاد مقاومتی با استفاده از عوامل واسطه‌ای و زمینه‌ای، عوامل راهبردی را به مرحله اجرا درآورد. در این صورت اقتصاد می‌تواند وارد مرحله شکوفایی و توانمندی رسیده، درنهایت اقتدار اقتصادی را منجر شود.