مدیریت ایمن سازى کالبدى باف تهاى تاریخىدر برابر زلزله؛مورد مطالعاتى: بافت تاریخى قزوین
نویسندگان
1 کارشناس ارشد بازسازى پس از سانحه، دانشگاه شهید بهشتى
doi
چکیده
میراث فرهنگى و بافت هاى تاریخى ذخایر اجتماعى هستند که جانشینى ندارند و گویاى سنت هاى ارزشمندى هستند، اما متأسفانه این بناها در مناطق نه تنها فرسوده اند، بلکه زیرساخت ها و جداره هاى آن ها قدیمى است و در برابر سوانح طبیعى، مانند زلزله، مقاوم نیستند. از این رو شناخت آسیب پذیرى بافت هاى تاریخى و راهکارهاى ایمن سازى آن ها در مناطق زلزله خیز از جمله چالش هاى مدیران این قبیل جوامع است.با توجه به استقرار استان قزوین بر روى پهنة لرزه خیز و سابقة زلزله هاى شدید در این منطقه، شهر قزوین و خصوصاً بافت تاریخى آن در معرض زلزله هاى شدید بوده است. این امر لزوم توجه و تأکید ویژه به موضوع کاهش آسیب پذیرى، خصوصاً ایمن سازى کالبدى بافت تاریخى، را مى رساند. در مقالة حاضر، ضمن بررسى متون تخصصى و تجربه هاى جهانى و راهکارهاى سازمان هاى بین المللى، آسیب پذیرى هاى بافت تاریخى قزوین تحلیل و به موضوع ایمن سازى کالبدى آن از دو دیدگاه مدیریتى تشکیلاتى و منظر شهرى پرداخته مى شود. لازم به ذکر است راهکارهاى مدیریتى تشکیلاتى باید در قالب مدیریت جامع شهرى انگاشته شود و راهکارهاى ایمن سازى منظر شهرى نیز از دو بخش منظر عینى و منظر ذهنى مطالعه گردد.در این مقاله ضمن اتخاذ روش تحقیق توصیف ى تحلیلى با رویکرد کیفى نتیجه گیری می شود که، با تلفیق راهکارهاى سخت افزارى (مهندسى) و نرم افزاری(مدیریتى – آموزشی) در بافت تاریخى قزوین، نه تنها می توان به استحکام بخشى عناصرسازه اى و غیرسازه اى پرداخت، بلکه با سازمان دهى مردمى، به اعتمادسازى و مشارکت مردم در حفاظت و نگهدارى بافت دست یافت شایان ذکر است که، منظور از ایمن سازى بافت تاریخى قزوین ارتقاى دانش اهالى و افزایش توان جامعه در نگهدارى بهینه و مراقبت درجلوگیرى و کاهش تخریب در مقاطع زمانى قبل، حین، و پس از زلزله است. به بیان دیگردر این مقاله بر عرضة راهکارهاى مدیریتى به همراه تمهیدات مهندسى تأکید شده است که، متخصصین و اهالى را قادر به ایجاد ایمنى مطلوب در کالبد بافت میکند.
