مقایسه اثربخشی سه رویکرد طرحواره درمانی، مهارت فصول و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش افسردگی و نشخوار ذهنی زنان مبتلا به سرطان شهرستان شیراز

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه روانشناسی، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان،‎ایران.

2 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ‎ایران.(نویسنده مسئول)

3 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ‎ایران.

doi
10.22038/mjms.2021.60755.3555
چکیده

هدف: بیماری سرطان، یکی از شایع‌ترین بیماریهای جهان است که برسلامتی فرد اثرمخرب مثل افسردگی و نشخوارذهنی می‌گذارد. پژوهش حاضر با هدف، تعیین تفاوت اثربخشی طرحواره‌درمانی، درمان مبتنی بر پذیرش‌وتعهد و مهارت‌فصول بر کاهش افسردگی و نشخوارذهنی زنان مبتلا به سرطان، انجام شد. مواد و روش‌ها: این پژوهش یک مطالعه نیمه‌آزمایشی با گروه‌های پیش‌آزمون-پس‌آزمون و کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه زنان مبتلا به سرطان مراجعه‌کننده به بنیادامید بیمارستان نمازی و سعدی شیراز در سال 1399 بود که از میان آنها نمونه‌ای به حجم 100نفر به شیوه دردسترس انتخاب شد که به صورت تصادفی به سه گروه آزمایش و یک گروه کنترل تقسیم شدند. ابزارهای گردآوری داده‌ها پرسشنامه 21سوالی بک و آزمون نشخوارذهنی نولن هوکسما و مارلو بود. گروه آزمایش اول، مداخله طرحواره‌درمانی، گروه آزمایش دوم درمان مبتنی بر پذیرش‌وتعهد و گروه آزمایش سوم درمان مبتنی بر مهارت ‌فصول را طی 12جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت کردند و گروه کنترل هیچ نوع مداخله‌ای دریافت نکرد. یافته‌ها: نتایج نشان از تفاوت معنی‌داری در نمرات افسردگی و نشخوارذهنی گروه‌های آزمایش و کنترل داشت. هر سه رویکرد درمانی، بر کاهش افسردگی و نشخوارذهنی موثر بوده‌اند. همچنین نتایج آزمون تعقیبی بنفرونی نشان داد که درمان مبتنی بر طرحواره‌درمانی به مراتب تاثیر بیشتری نسبت به دو درمان دیگر بر افسردگی ونشخوارذهنی داشت.نتیجه‌گیری: کاربرد مداخله‌های طرحواره‌درمانی، پذیرش‌وتعهد و مهارت‌فصول در مراکز درمان سرطان می‌تواند به عنوان یک درمان درکنار درمان‌های پزشکی جهت کاهش افسردگی ونشخوارذهنی بیماران در نظرگرفته شود.