ارزیابی عملکرد سیستم حمل و نقل مترو با استفاده از تکنیکهای اقتصاد مهندسی و تحلیل پوششی داده با رویکرد توسعه حمل و نقل پایدار (مطالعه موردی: کلان شهر تهران)
نویسندگان
1 گروه مهندسی عمران، واحد ملارد، دانشگاه آزاد اسلامی، ملارد، تهران، ایران
2 مربی، گروه مهندسی عمران، واحد ملارد، دانشگاه آزاد اسلامی، ملارد، تهران، ایران
3 دانشآموخته کارشناسیارشد، گروه مهندسی عمران، واحد ملارد، دانشگاه آزاد اسلامی، ملارد، تهران، ایران
doi
چکیده
حملونقلپایداربهعنوانیکیازعواملاصلیوتاثیرگذاربرشرایطوویژگیهایاقتصادی،اجتماعیوزیست محیطیجامعه،میتوانددرجریانتغییر،تحولوتکاملهرجامعهایمورداستفادهقرارگیرد.مترو (قطار شهری) در شبکه حمل و نقل شهری به صورت پاک، سالم ، سریع و ایمن نقش انکار ناپذیری در حل مسائل اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی ناشی از معضل ترافیک دارد. دراینپژوهشخطوط متروی کلانشهرتهرانبا رویکرد پایداریحملونقل توسط 8 شاخص هزینه و 6 شاخص منفعت و در مجموع 14 شاخصمورد بررسی قرارگرفت. به منظور تحلیل دادهها و ارزیابی عملکرد خطوط مترو در ابتدا از روشهای اقتصاد مهندسی؛ نسبت منفعت به هزینه BCR، ارزش هم ارز یکنواخت سالانه EUAW و ارزش فعلی خالص NPW، خطوط 1 تا 5 مترو کلانشهر تهران مورد ارزیابی قرار گرفت. سپس از روش تحلیل پوششی دادهها (DEA) که میزان کارایی واحد های کارا (خطوط مترو) را نشان میدهد، به عنوان روشی مکمل و جهت قابلیت اطمینان بیشتر به جهت تحلیل نتایج خطوط مترو استفاده گردید. نتایج این پژوهش نشان دادکهخط 2 متروی تهرانبه عنوانپایدارترینخطازنظرمجموعشاخصهایاقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی قرارگرفتهوخط 3 کمترینمیزانپایداریرادارامیباشد.همچنین توسط تحلیل پوششی دادهها (DEA) مشخص گردید خطوط 1،2،4،5 از لحاظ ارزیابی عملکرد مورد قبول و خط 3 قابل قبول نمیباشد، خط 3 در ارزیابی به هر دو روش دارای غیر قابل قبول ترین خط از منظر پایداری عملکرد در حمل و نقل می باشد.