بررسی اثر دیوار جداکننده و آبشکن بر الگوی سرعت جریان و رسوب در دهانه آبگیرجانبی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 استادیار گروه سازه‌های آبی دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

3 استادیار مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اراک، ایران

4 استاد گروه سازه‌های آبی دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

doi
10.22092/idser.2018.121215.1312
چکیده

برای کاهش رسوب ورودی به دهانۀ آبگیر می­توان از دیوار جداکننده به‌عنوان سازۀ­ کنترل­کنندۀ ورود رسوب به آبگیر استفاده کرد. دیوار جدا­کننده باعثتغییرالگوی جریان ودر نتیجه تغییر مقداررسوبورودی به آبگیر می­شود.متوسط زاویه­های خطوط جریان که به آبگیر وارد می­شوند از کف به سمت سطح زیاد می­شود. در این تحقیق، اثر دیوار جداکننده و آبشکن بر تغییرات مؤلفۀ سرعت بررسی شده است. مؤلفه­های سرعت در دو بعد جهت جریان در کانال اصلی و عمود بر جریان در جلو دهانۀ آبگیر و زاویۀ ورود جریان در طول دهانۀ آبگیر تعیین گردید. با استفاده از زاویۀ بردار سرعت ورودی به آبگیر و مؤلفه­های طولی و عرضی سرعت، توزیع سرعت و نحوۀ ورود و انتقال رسوبات به آبگیر در لایه­های مختلف بررسی گردید. تغییرات سرعت در جلو دهانۀ آبگیر در سه لایه با یکدیگر مقایسه شدند. نتایج بررسی­ها نشان می­دهد به خاطر هدایت جریان توسط آبشکن و وجود دیوار جداکننده و تأثیر روی لایه­های میانی و کف، زاویه بردار سرعت در لایۀ سطحی بیشتر است تا در لایه­های دیگر. وجود آبشکن باعث شده سرعت طولی در لایۀ نزدیک کف 25/2 برابر و سرعت عرضی در لایۀ سطحی 33/1 برابر نسبت به حالت بدون آبشکن افزایش یابد.