وضعیت ابنیۀ شهری اصفهان در دورۀ حکومت ظل السلطان

نویسندگان

1 استادیار دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان

doi
چکیده

در فتنۀ افغان ها، بسیاری از زیرساخت ها و ابنیۀ ارزشمند اصفهان از بین رفت، از سکنه خالی شد و تا نزدیک دو قرن پوستۀ فرسوده و آثار معماری و شهرسازی آن رها شده و بی اعتنا باقی ماند. دردورۀ قاجاریه حاکمان اصفهان تا حدود سال 1290 ق یکی پس از دیگری روی کار آمدند و به سرعت کنار رفتند. با آمدن مسعودمیرزا ظل السلطان پسر بزرگ ناصرالدین شاه فصلی دیگر گشوده شد. به نظر میرسد، در اوایل این دوره، در اصفهان هم فعالیت های قابل قبول و مثبت رخ داده، به طوری که سرمایه های از دست رفتۀ آن احیا و هم ضدیت با ابنیۀ کهن، تخریب و فروش مصالح آثار، و مصادرۀ اموال مردمانش تجربه شده است. هدف این پژوهش نظر و تأملی بر وضعیت ابنیۀ شهر در این دوره است. دور های که بیش از یک سوم قرن طول کشید. نتایج حاصل از مطالعات نشان میدهد، در طی هفت سال آغاز حکومت او، وجود و عملکردش، با توجه به شرایط زمان، قابل قبول و مؤثربود. اما، از حدود 1298 ق تا پایان حکومت او در دورۀ ناصری، آثار سوء مدیریت و حاکمیتش بر روند زندگی مردم روستایی و شهری غیر قابل جبران بوده است.