ارزیابی مدل DSSATv4.7 در شبیه‌سازی مراحل فنولوژیکی و عملکرد گندم رقم آنفارم 4 تحت سطوح مختلف آبیاری

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 دانشیار، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.

3 گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران

4 استادیارگروه علوم و مهندسی آب، دانشگاه بیرجند، بیرجند، بیرجند، ایران

5 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

doi
چکیده

مدل‌های شبیه‌سازی رشد و نمو گیاهی یکی از پیشرفته‌ترین ابزارهایی است که امروزه به‌منظور تخمین عملکرد و بهینه‌کردن عملیات زراعی استفاده می‌شود. از این‌رو، این پژوهش با هدف ارزیابی توانایی مدل گیاهی DSSAT-CERES-Wheat نسخه 7/4 در شبیه‌سازی مراحل فنولوژیکی و عملکرد گندم رقم آنفارم 4 برای شرایط آب و هوایی بیرجند انجام شد. بدین منظور، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 96-1395 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل سطوح مختلف آبیاری I1، I2، I3 و I4 که به‌ترتیب معادل 125، 100، 75 و 50 درصد نیاز آبی گیاه و I5 تیمار دیم با یک آبیاری تکمیلی بود. نتایج نشان داد، مقادیر ضرایب ژنتیکی گندم شامل P1V، P1D، P5، G1، G2، G3 و PHINT در مرحله واسنجی مدل به‌ترتیب برابر با 25، 0، 17، 5/20، 16/30، 982/1 و 30 بود. در مرحله صحت‌سنجی نیز، کم‌ترین و بیش‌ترین مقدار NRMSE به‌ترتیب در برآورد پارامترهای تاریخ گرده افشانی (75/5 درصد) و ماده خشک تولیدی (37/18 درصد) مشاهده شد. به‌طور کلی می‌توان بیان نمود که مدل DSSAT به‌خوبی مراحل فنولوژیکی و عملکرد گندم را برای منطقه بیرجند شبیه‌سازی نموده است.