فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بارندگی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین متغیرهای ورودی برآورد بیلان یک حوضه آبریز، همواره مورد توجه قرار گرفته است. ارزیابی و تصحیح داده‌های سنجش از دور بارش به‌عنوان مکمل داده های بارش زمینی در ایران که بیشترین وسعت آن را مناطق خشک و نیمه‌خشک تشکیل می‌دهد، ضروری می باشد. بر همین اساس در این پژوهش، داده‌های بارش 6 ایستگاه سینوپتیک در 3 اقلیم ایران (فراخشک، خشک و نیمه خشک) به‌عنوان مبنا در دوره‌ زمانی 20 ساله (1998-2017) انتخاب گردید. داده‌های بارش ماهانه ماهواره ای (TMPA-3B43) (به‌صورت فصلی) مورد ارزیابی قرار گرفته و با کمک مدل حاصل ضربی تصحیح شدند. ارزیابی نتایج با کمک شاخص های ضریب همبستگی (R)، میانگین انحراف خطا(MBE)، میانگین قدرمطلق خطا(MAE) و جذر میانگین مربعات خطا(RMSE) انجام پذیرفت. بر اساس نتایج مقادیر تصحیح‌نشده، ضریب همبستگی از 79/0 برای ایستگاه گرمسار تا 95/0 برای ایستگاه رامهرمز متغیر بود. در هر سه اقلیم داده های ماهواره ای دارای بیش‌برآورد بودند. پس از اعمال مدل حاصل ضربی بر داده ها، پارامتر فصلی V جهت تصحیح داده های ماهواره‌ای برای اقلیم های مختلف به دست آمد. پس از تصحیح، شاخص های ارزیابی به‌ویژه در معیار میانگین انحراف خطا با کاهش قابل‌ملاحظه‌ای مواجه شدند. مقادیر این خطا در پیکسل‌های متناظر ایستگاه های گرمسار، بشرویه، ساوه به ترتیب به 1/0 برای فصل بهار، 4/0 برای فصل پاییز و 7/0 برای فصل زمستان برحسب میلی متر کاهش یافتند. با توجه به نتایج پارامتر تصحیح در هر سه اقلیم مورد مطالعه، در فصل پاییز بیشترین بیش برآوردی مشاهده شد. برای ایستگاه های قزوین(نیمه‌خشک)، گرمسار(فراخشک) و ساوه(خشک) در این فصل به ترتیب با ضرایب تصحیح 64/0، 67/0 و 79/0 بیشترین تصحیح اعمال شد. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، می‌توان از مدل واسنجی استفاده‌شده برای تصحیح داده های فصلی سنجش از دور در مناطق خشک بهره برد.