ارزیابی سطح بلوغ مدیریت دانش در آرشیوهای دیداریشنیداری ایران مبتنی بر مدل اِیپیکیوسی
نویسندگان
1 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 استاد، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری مدیریت اطلاعات و دانش، گروه علم اطلاعات و دانششناس، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
4 استاد گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
doi
10.47176/smok.2025.1874چکیده
هدف: ارزیابی سطح بلوغ مدیریتدانش در آرشیوهای دیداریشنیداری کشور بر اساس مدل سطح بلوغ مدیریتدانش اِیپیکیوسی. مدیریتدانش در این مراکز نقش مهمی در حفظ میراث دیداریشنیداری کشور ایفا میکند، اما وضعیت بلوغ آن تاکنون مورد بررسی جامع قرار نگرفته است.روش پژوهش: این پژوهش از نوع پژوهش کمّی و روش گردآوری دادهها از نوع میدانی با راهبرد شیوههای ترکیبی و هدف تحقیق و توسعه (اکتشاف و فهم) با ابزار پرسشنامۀ استاندارد مدل سطح بلوغ مدیریتدانش اِیپیکیوسی است. جامعۀ پژوهش ، 11 سازمان بزرگ آرشیوی دیداریشنیداری در کشور است که بر اساس سرشماری انتخاب شدند. تحلیل آماری دادهها با استفاده از آزمون فریدمن و آزمون t تکنمونهای انجام شد تا رتبهبندی معیارهای بلوغ مدیریتدانش مشخص شود. همچنین برای تبیین انتخاب مدل سطح بلوغ مدیریتدانش اِیپیکیوسی از بین سایر مدلهای بلوغ مدیریت دانش، از روش تاپسیس استفاده شد.یافتهها: در ارزیابی سطح بلوغ مدیریتدانش بر اساس مدل اِیپیکیوسی، مراکز آرشیوی سازمان صداوسیما (اداره کل آرشیو، آرشیو فضای مجازی و آرشیو پرستیوی)؛ کتابخانه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی؛ مرکز اسناد و موزههای صنعت نفت؛ مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ مرکز اسناد و کتابخانه آستان قدس رضوی؛ آرشیو ارتش جمهوری اسلامی و آلبومخانۀ کاخ گلستان در سطح یک؛ پژوهشکده تاریخ معاصر ( مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران) در سطح دوم؛ سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (آرشیو ملی) در سطح سوم رتبهبندی شدند. هیچکدام از مراکز آرشیوی امتیاز سطح چهارم و سطح پنجم را کسب نکردند.نتیجهگیری: با توجه به یافتههای این مطالعه در خصوص رتبهبندی سطح بلوغ مدیریتدانش در آرشیوهای دیداریشنیداری بزرگ کشور، میتوان گفت که اکثر سازمانهای آرشیوی دیداری شنیداری نیازمند برنامهای جامع در حوزۀ مدیریتدانش به منظور آگاهیرسانی و شناسایی فرصتها برای ارتقاء سطح بلوغ مدیریتدانش هستند. دانش حیاتی در این گونه سازمانها نیازمند توجه و شناسایی است. چراکه این نوع دانش از نوع تخصصی و نیازمند مدیریت ویژه برای حفظ میراث دیداری و شنیداری کشور است.اصالت/ارزش: این مطالعه نخستین پژوهش در زمینۀ ارزیابی سطح بلوغ مدیریتدانش در آرشیوهای دیداریشنیداری کشور است که مبتنی بر مدل سطح بلوغ مدیریتدانش مرکز بهرهوری و کیفیت آمریکا و با پرسشنامه استاندارد این مدل انجام میشود.