تدوین چارچوب حرفه‌ای‌سازی مشاغل مدیریتی در بخش دولتی ایران

نویسندگان

1 استاد مدیریت دولتی موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری رشته مدیریت دولتی موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی، تهران، ایران

3 استادیار مدیریت دولتی، مرکز آموزش دولتی، تهران، ایران

doi
10.22054/spsa.2024.75697.1028
چکیده

کیفیت خدمات عمومی ارائه‌شده در دولت و بخش عمومی کشور بقدری ناامید کننده است که استمرار رویه‌های موجود برای مردم امکان‌پذیر نیست. پژوهش پیش‌رو با توجه به این موضوع و با نگاهی به عوارض حرفه‌‌های موجود کشور مانند پزشکی، وکالت و مهندسی ساختمان، بدنبال تدوین چهارچوبی برای حرفه‌ای‌سازی مشاغل مدیریتی در بخش دولتی ایران است.پژوهش حاضر در زمره پژوهش‌های کاربردی با فلسفه واقع‌گرائی انتقادی، رویکرد استقرایی و استراتژی پژوهش کیفی-کمّی است. در این پژوهش، پس از مطالعه مبانی نظری و پیشینه پژوهشی و پس از اصلاح و تکمیل «اصول»، «فرایند» و «عوامل موثر» برای حرفه‌ای‌سازی مشاغل مدیریتی در بخش دولتی ایران توسط خبرگان دانشگاهی و نخبگان اجرایی کشور، پرسشنامه‌ای با ۷۴ گویه،‌ تهیه و در میان ۶۰۷ مدیر حرفه‌ای (پایه، میانی و ارشد) ۴۰ سازمان‌های دولتی توزیع شد. برای پاسخ به سوال پژوهشی، آمارتوصیفی و سپس آزمون تی-تک‌نمونه‌ای، تحلیل عاملی اکتشافی و رگرسیون خطی گام‌به‌گام انجام شد. براساس یافته‌های تحقیق، مراحل حرفه‌ای‌سازی مشاغل به ترتیب شامل «ایجاد شغل تمام‌وقت»، «برگزاری دوره‌های آموزشگاهی»، «ایجاد رشته دانشگاهی»، «تشکیل انجمن‌های حرفه‌ای محلی و ملی»، «تصویب قانون صدور مجوز فعالیت حرفه‌ای» و «تدوین کدهای اخلاق حرفه‌ای» است. اصول حاکم بر این فرایند نیز مشتمل بر «اقتضائی‌بودن فرایند حرفه‌ای‌سازی»، «داشتن آرمان خدمت»، «شایستگی»، «سلامت اداری»، «حکمرانی مطلوب اسلامی»، «استقلال»، «امنیت» و «محرمانگی اطلاعات راهبردی» است. از میان ۷ عامل موثر شناسایی شده، عوامل «ظرفیت‌های علمی و عملی برای گذر از مشاغل مدیریتی به مدیریت حرفه‌ای» و «شفافیت و پاسخگویی مدیران دولتی» بیشترین تاثیر را بر فرایند حرفه‌ای‌سازی مشاغل مدیریتی در بخش دولتی ایران هستند.