فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: با ورود به عصر فناوری اطلاعات و ارتباطات تغییرات عمده‌ای در حوزه کسب و کارها و شرکت‌ها در دنیا بوجود آمده است. یکی از این دستاوردهای عصرجدید ایجاد ارتباطات و همکاری‌های استراتژیک با سایر شرکت‌ها است، ازاین‌رو هدف از این پژوهش پاسخ به سؤال اصلی تحقیق یعنی، " چه عواملی بر شبکه‌سازی شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم تأثیرگذار است؟ " بوده و بررسی میزان ‏تأثیر عوامل شناسایی شده در کشور ایران، بر شبکه‌سازی ‏شرکت‌های ‏دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم  با ارائه مدل مفهومی می‌باشد.روش پژوهش: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی و پیمایشی می‌باشد. به‌منظور گردآوری و تحلیل اطلاعات از روش ترکیبی (کیفی_کمی) استفاده شد، تلاش شد تا با ترکیب داده‌های کمی و کیفی، با دستیابی به شناختی عمیق از موضوع، زمینه افزایش تعمیم‌پذیری و صحت نتایج نیز فراهم گردد. در بخش کیفی پژوهش از روش تحلیل محتوا و در بخش کمی پژوهش از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری و ‏نرم‌افزار ‏اسمارت پی ال اس نسخه 4 استفاده شد. جامعه آماری در بخش کیفی پژوهش، شامل 11نفر از خبرگان و متخصصین این حوزه و اساتید دانشگاهی است که به صورت هدفمند انتخاب گردیدند؛ ملاک انتخاب، آشنایی و شناخت خبرگان نسبت به موضوع مورد تحقیق و سابقه فعالیت متخصصین در حوزه باتری لیتیوم بود، که اعتبار بخش کیفی در نظر گرفته شد. در خصوص حجم نمونه نیز مصاحبه تا مرحله اشباع نظری ادامه پیدا کرد و بدین ترتیب پس از مصاحبه یازدهم داده‌ها به اشباع رسیدند،  مصاحبه‌ها به صورت حضوری و نمیه‌ساختاریافته توسط یک نفر انجام شد. در بخش ‏کمی پژوهش، نمونه آماری 72 نفر بوده‌اند، ابزار اصلی تحقیق پرسشنامه محقق ساخته با طیف لیکرت پنج‌تایی بوده که در بین متخصصین شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم در استان تهران و البرز و قم و هچنین اساتید دانشگاهی توزیع گردید. طراحی پرسش‌نامه با توجه ‌به ادبیات موضوع، انجام مصاحبه و شناسایی عوامل تأثیرگذار در شبکه‌سازی شرکت های دانش بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم صورت‌گرفت. در گام اول (کیفی) به شناسایی عوامل شبکه‌سازی شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم پرداختیم و در گام دوم (کمی) تأثیر مستقیم و غیر مستقیم عوامل شناسایی شده، بررسی شد.یافته‌ها: یافته‌ها در این پژوهش نشان داد که، متغیرهای شناسایی شده در گام اول(کیفی)، ساختار شبکه، عوامل محیطی(اجتماعی، فرهنگی، حکمرانی)، اشتراک‌دانش، اعتمادسازی بین شرکت‌های دانش‌بنیان همکار، می‌باشند. ساختارشبکه و عوامل محیطی به عنوان متغیرهای مستقل و ‏اعتمادسازی بین شرکت‌های دانش‌بنیان همکار و ‏اشتراک‌دانش به عنوان متغیرهای میانجی می‌باشند. بعد از ترسیم مدل مفهومی پژوهش با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی و نرم‌افزار اسمارت پی ال اس نسخه 4 برازش و روابط بین متغیرها آزمون گردید. برازش مدل پیشنهادی تحقیق در سه بخش مدل‌های اندازه‌گیری ، ساختاری و کلی مورد تأیید قرار گرفت. در بخش مدل‌های اندازه‌گیری برای تعیین پایایی پرسشنامه از دو معیار  ضریب پایایی و ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. مقادیر بالاتر از 0.7 نشان‌دهنده پایایی قابل قبول می‌باشد، که تمامی مقادیر بدست آمده مورد تأیید بود، همچنین نتایج مربوط به روایی همگرا، که با توجه به مقادیر AVE  که بیشتر از عدد 0.5می‌باشند، روایی همگرا را مورد تأیید قرار داده است، روایی واگرا(ماتریس همبستگی، آزمون فورنل و لارکر) نیز مورد تأیید قرار گرفت. در بررسی مدل ساختاری، که در آن روابط میان متغیرها موردتوجه قرار گرفت، ضریب تعیین و ضریب قدرت بررسی شد و هر دو ضریب مورد تأیید قرار گرفت. در برازش بخش کلی، دو مدل اندازه‌گیری و مدل ساختاری مدنظر قرار گرفت و برازش بخش کلی کنترل شد، با توجه ‌به مقدار به‌دست‌آمده 0.646 از فرمول GOF برازش کلی قوی برای مدل پژوهش را نشان داد.  بدین‌ترتیب، ساختارشبکه با مقدار آماره T (0.706) و اعتمادسازی بین شرکت‌های دانش‌بنیان همکار با مقدار آماره T (0.294) به دلیل کمتر بودن مقدار آماره T از عدد 1.96 به طور مستقیم بر شبکه‌سازی شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم تأثیر ندارند و ساختار‌‏شبکه بر اعتمادسازی بین شرکت‌های دانش‌بنیان همکار با مقدار آماره T (25.880) تأثیر مثبت و معناداری دارد و ساختارشبکه بر اشتراک‌دانش با مقدار آماره T (2.828) تأثیر مثبت و معناداری دارد و اعتمادسازی بین شرکت‌های دانش‌بنیان همکار نیز بر ‏اشتراک‌دانش با آماره T  (8.824) تأثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین اشتراک‌دانش با آماره T (2.093) و عوامل محیطی(اجتماعی، فرهنگی، حکمرانی) با آماره T (2.645) نیز تأثیر مثبت ‏و معناداری ‏بر شبکه‌سازی شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره ارزش باتری لیتیوم دارند‏.نتیجه‌گیری: باتوجه‌به اینکه ایران یک کشور درحال‌توسعه می‌باشد و سرعت شکل‌گیری شبکه در ایران (باوجود فرهنگ‌های متفاوت و عوامل اجتماعی ناپایدار و عوامل حکمرانی پیچیده) در بروکراسی حمایت از زنجیره ارزش باتری لیتیوم، کند می‌باشد؛ لذا شکل‌گیری شبکه در این فضای ناهمگون نیاز به حمایت‌های دولتی نظام‌مند و قانون‌گذاری قوه مقننه و ایفای نقش بازیگران مؤثر در این عرصه می‌باشد. شرایط محیطی معمولاً مربوط به صنعتی‌سازی اتفاق می‌افتد تا زمانی که زنجیره ارزش باتری لیتیوم در ایران در مرحله نمونه اولیه و توسعه فناوری می‌باشد عوامل محیطی تأثیرگذار، ولی با بار عاملی پایین می‌باشند؛ هنگامی این تأثیر به‌صورت چشمگیر خود را بروز می‌دهد که زنجیره ارزش باتری لیتیوم وارد فاز صنعتی‌شدن باشد و در آن زمان نیاز است اکوسیستم را شکل دهیم و آن اکوسیستم حلقه‌های بیرون که قوانین، منابع، سیاست‌گذاری و... است به ‌شدت خود را نشان می‌دهد.محدودیت پژوهش: هر فعالیت پژوهشی با مشکلات و محدودیت‌هایی روبرو است از جمله محدودیت‌های این تحقیق به قرار ذیل است: از آنجایی که متغییرهای این پژوهش به ویژه اعتمادسازی یک ویژگی فردی است، اعتماد به پاسخ‌های افراد و صداقت آن‌ها دشوار است. پژوهش‌هایی از این جنس بر پایه جمع‌آوری اطلاعات زیاد و دقیق تحقق می‌یابد که به دلیل نوظهور بودن فناوری  و عدم اعتماد و همکاری برخی از شرکت‌ها جامعه آماری را با محدودیت‌هایی همراه می‌نماید. این پژوهش محدود به شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه باتری لیتیوم می‌باشد و نمی‌توان آن را برای همه شرکت‌های دانش‌بنیان در حوزه‌های دیگر تعمیم داد.اصالت/ارزش: در عصر فناوری اطلاعات و ارتباطات تغییرات عمده‌ای در حوزه کسب‌وکارها و شرکت‌ها در دنیا بوجود آمده است ، یکی از این دستاوردهای این ایجاد ارتباطات و همکاری‌های استراتژیک با سایر شرکت‌ها از طریق شبکه‌سازی است و این توانمندی شبکه‎سازی می‎تواند به شرکت‌ها در ایجاد و بهبود ساختار شبکه‎های کسب‌وکارشان کمک نماید.