مؤلفه‌های الگوی مطلوب ارتباطات والدین با نوجوان: مطالعه کیفی

نویسندگان

1 گروه ارتباطات و تبلیغ، دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه امام صادق (ع)، ایران، تهران

2 دانشجوی دکتری دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، تهران

doi
چکیده

تعارضات والدین – نوجوان، از مهمترین مسائل این مقطع در نظام خانواده است که پیامدهای مختلفی در زمینه رشد فردی و اجتماعی آنها به همراه دارد. در صورت‌بندی این مسئله، مدل ارتباطی والدین با نوجوانان، از عوامل و متغیرهای اصلی در این زمینه محسوب می‌شود. پژوهش حاضر با هدف احصاء مؤلفه‌های اصلی الگوی مطلوب ارتباطات والدین با نوجوان در خانواده انجام شد. روش این پژوهش کیفی بوده و برای جمع‌آوری اطلاعات از مصاحبه نیمه‌ساخت‌یافته استفاده شده است. نوع نمونه‌گیری هدفمند بوده و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. مصاحبه‌شونده‌ها بصورت هدفمند از بین کارشناسان و متخصصان علوم ارتباطات، روان‌شناسی و علوم تربیتی و معارف اسلامی انتخاب شدند. برای تجزیه و تحلیل داده‌های حاصل از مصاحبه نیز، روش تحلیل مضمون به روش آتراید – استرلینگ به کار گرفته شد. در فرآیند تحلیل که با استفاده از نرم‌افزار Maxqda2020 انجام گرفت، سه مضمون فراگیر و هشت مضون سازمان‌دهنده بدست آمد. مضامین فراگیر و به بیان دیگر مؤلفه‌های اصلی الگوی مطلوب ارتباطات والدین با نوجوان شامل «حفظ صمیمیت»، « کرامت‌بخشی» و «مسئولیت‌بخشی» می‌شود. بر اساس نتایج بدست آمده، نهادهای فرهنگی – ارتباطی می‌بایست علاوه بر آموزش و توانمندسازی خانواده‌ها در زمینه نحوه مطلوب ارتباط با فرزند نوجوان، با بازنمایی صحیح نوجوانی در رسانه، نگاه ایجابی و فرصت‌محور به این مقطع را در جامعه ترویج دهند.