برآورد عمق آبشستگی در پایین‌دست‌ سازه‌های شیب‌شکن

نویسندگان

1 استاد هیدرولیک، دانشکده مهندسی و علوم آب، دانشگاه شهید چمران

2 استاد هیدرولیک، دانشکده مهندسی و علوم آب، دانشگاه شهید چمران

3 دانشجوی دکتری سازه‌های آبی؛

doi
10.22092/aridse.2012.102148
چکیده

سازة شیب­شکن از جمله سازه‌های هیدرولیکی است که در تثبیت بستر رودخانه کاربرد زیادی دارد؛ آبشستگی موضعی پایین­دست آن عامل اصلی تخریب سازه است.  مطالعات زیاد در این خصوص به ارائة روابط متعددی برای پیش‌بینی عمق حفرة آبشستگی انجامیده است.  نتایج به دست آمده همواره برای طراحان این نگرانی را به‌ وجود آورده که برای طراحی، کدام رابطه دقت بیشتری دارد.  در این تحقیق از طریق ساخت مدل فیزیکی، آزمایش برای جت مستغرق، با سه نوع دانه­بندی (5/1، 4/2، و 1/3 میلی­متر) در پایین­دست سرریز و با دبی‌هایی شامل 10، 15، 20 لیتر بر ثانیه به اجرا درآمد.  برای تحلیل داده­ها و رگرسیون چند متغیره گروه‌های بدون بعد، از نرم­افزار Minitab استفاده شد.  با استفاده از داده‌های اندازه‌گیری شده، دقت پیش­بینی عمق آبشستگی با تعدادی از روابط موجود مقایسه شد.  نتایج نشان می‌دهد که رابطه‌های پیشنهادی ورنس A، میسون و آروموگام، آگوستینو و فررو، و چی‌ و پادیار دقیق‌ترند.  علاوه بر این، رابطه‌ای جدید پیشنهاد شد که با مقایسه شاخص­های ضریب همبستگی (94% R=) و جذر متوسط مربعات خطا (015/0 RMSE=)، نتایج بهتری ارائه می‌دهد.