بررسی و تحلیل گفتمان اخبار خشونت خانگی در بستر رسانههای مجازی
نویسندگان
1 استادیار مشاوره، دانشکده رفاه، تهران، ایران
2 دکتری مشاوره، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 کارشناس ارشد مشاوره خانواده، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
چکیده
هدف این پژوهش بررسی گفتمانهای ناشی از رواج اخبار خشونت خانگی در بستر رسانههای مجازی (اینستاگرام، تلگرام و واتساپ) در اجتماع است. پژوهش حاضر با روش تحلیل گفتمان انتقادی انجام شده است؛ نمونه پژوهش شامل 15 زن و مرد متأهل شهرستان خرم آباد بود که به روش هدفمند از بین افراد در دسترس با توجه به ملاکهای رغبت برای شرکت در پژوهش، استفاده روزانه از رسانههای مجازی (حداقل 2ساعت در روز)، تحصیلات دانشگاهی و سلامت جسمانی و عقلانی در سال1400 انتخاب شدند. مصاحبه به صورت نیمه ساختاریافته و براساس محورهای نظریه لاکلا و موفه انجام شد. نتایج نشان میدهد که رواج اخبار خشونت خانگی در رسانههای مجازی، برآمدن گفتمان غالب ناامنی اجتماعی و از بین رفتن ارزشها است؛ دال مرکزی شکل گرفته حول محور بیثباتی و بیاعتمادی اجتماعی، قابل بحث است که با مضامین همارز، ساختار خود را شکل میدهد تا در نهایت هویت مخاطب حاضر در صحنه، هویتی بحران زده و تحت فشار ترسیم شود که گفتمانهای حاکم بر او، به ضدیت و مخالفت با جهانبینیهای ثابت و ارزشی وی میپردازند. راهبردهایی همچون، سواد رسانه ای، آگاهی از مسائل اجتماعی، افزایش تمایز یافتگی فردی و اجتماعی، استحکام پیوندهای اجتماعی و خانوادگی و کسب فلسفه مستحکم وجودی و ارزشی میتواند ساختار شکن گفتمان غالب باشد. در نتیجه میتوان گفت که شناخت فرایند پیش رو و تلاش در گفتمانسازیهای متقابل، متناسب با بافت فکری، فرهنگی و ارزشی جامعه ایرانی اسلامی، میتواند از گسترش آسیبهای اجتماعی از جمله خشونت خانگی جلوگیری کند و سبب تحکیم ارزشهای فردی و اجتماعی شود.