تهیه نقشههای پهنهبندی نیاز آبی سویا در استان مازندران

نویسندگان

1 پژوهشگر پسا دکتری، گروه مهندسی آب، دانشگاه فردوسی مشهد

doi
چکیده

با توجه به کشت سویا در فصول گرم سال و ضرورت تامین آب برای آن، در این تحقیق تهیه نقشه نیاز آبی سویا در استان مازندران مدنظر قرار گرفت. اطلاعات مورد نیاز شامل داده­های اقلیم، گیاه و منطقه موردمطالعه در محیط GIS جمع­آوری شد. تبخیر-تعرق مرجع به روش فائو-پنمن-مانتیث و با استفاده از داده­های 51 ایستگاه هواشناسی محاسبه شد. با تعیین نمودار ضریب گیاهی در مراحل مختلف رشد، نیاز آبی در دوره­های 10 روزه بدست آمد. پس از انجام آنالیز روند و ناهمسانگردی، تابع رفتاری داده­ها با محاسبه نیم­تغییرنمای تجربی و برازش مدل‌های نیم­تغییرنما تعیین شد. درون‌یابی داده­ها با استفاده از روش‌های مختلف زمین­آماری و قطعی انجام شد. خطای درون‌یابی بر اساس شاخص­های ریشه میانگین مربع خطا (RMSE) و ریشه میانگین مربع خطای استاندارد شده (RMSSE) حاصل از ارزیابی متقابل بدست آمد. نقشه­ها نشان دادند که بیش­ترین میزان نیاز آبی در مرداد­ماه و 45/4 تا 26/5 میلی­متر در روز است. مجموع نیاز آبی 511 تا 613 میلی­متر بدست آمد که در مناطق غربی 511 تا 560 و در مناطق شرقی در بخش­های شمالی 560 تا 580، بخش­های مرکزی 580 تا 595 و بخش­های جنوبی 595 تا 613 میلی‌متر می­باشد. نتایج با مقادیر سند ملی و کتاب مرجع اختلاف معنی­داری داشته است.